Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, yıllık izinlerin kısa parçalar halinde kullanılması durumunda bile iş sözleşmesini haklı nedenle feshetme gerekçesi sayılmayacağını belirtti. Kararda şu ifadeye atıfta bulunuldu: işçinin isteği ve rızası doğrultusunda 10 günden daha kısa parçalara bölünerek kullanılan yıllık izinlerin, tek başına iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmek için yeterli olmayacağına karar verdi.
OLAYIN GEÇMİŞİ
Olay, 2013 ile 2022 arasında yaklaşık 9 yıl aynı şirkette çalışan bir gümrük müşavir yardımcısını kapsıyor. İşçi, yıllık izin taleplerinin iş yoğunluğu nedeniyle reddedildiğini ve bir seferde en fazla 6 gün izin kullanabildiğini ileri sürdü.
Çalışan, kullanılmayan izinler nedeniyle 68 günlük yıllık izin ücreti alacağını iddia ederek fesih talep etti ve kıdem tazminatı ile bazı prim alacaklarının ödenmesini talep etti.
İlk derece mahkemesi, işçinin yıllık izinlerinin gerektiği şekilde kullandırılmadığı sonucuna vararak kıdem tazminatı ve yıllık izin alacağı taleplerini kabul etti. Bölge Adliye Mahkemesi de bu kararı yerinde buldu. Dosya Yargıtay’a taşıdı.
YARGITAY KARARI
Dosyayı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 56. maddesindeki düzenlemeye dikkat çekti. Daire, yıllık ücretli iznin kural olarak işveren tarafından bölünemeyeceğini, tarafların anlaşması halinde ise izin parçalarından birinin 10 günden az olmaması gerektiğini hatırlattı.
Ama somut olayda kullanılan kısa süreli izinlerin işçinin talebi ve rızasıyla bölündüğünün anlaşıldığı belirtildi. İşçinin, izinlerini daha uzun süreler halinde kullanmak istediğini en az bir ay önce yazılı olarak işverene bildirdiğini ve buna rağmen işverenin daha kısa izin kullandırdığını kanıtlayamadığı kaydedildi.
Yargıtay ayrıca işverenin uzun süre boyunca hiç izin kullandırmadığının veya işçinin talep ettiği izni herhangi bir gerekçe göstermeden reddettiğinin de ispatlanamadığına işaret etti.
Bu değerlendirmelerin ardından Daire, işçinin yaptığı feshin haklı nedene dayanmadığı sonucuna vardı ve kıdem tazminatı yönünden verilen kararın bozulmasına hükmetti.
ÇALIŞANLAR İÇİN KRİTİK AYRINTI: RIZA BELİRLEYİCİ
Kararın en dikkat çekici noktası, 10 günden kısa kullanılan her yıllık iznin otomatik olarak hukuka uygun kabul edilmemesi. Yargıtay’ın değerlendirmesinde işçinin talebi ve rızası belirleyici unsur olarak öne çıkıyor.
Başka bir ifadeyle, işçi kendi isteğiyle yıllık iznini kısa bölümlere ayırarak kullanmışsa bu durum tek başına haklı fesih gerekçesi oluşturmuyor. Buna karşılık işverenin işçiye yıllık iznini zorunlu olarak kısa parçalara böldürdüğü, uzun süre izin kullandırmadığı veya talep edilen izni haksız biçimde engellediği somut delillerle ortaya konulursa durum farklı değerlendirilebiliyor.
Karar, yıllık izin kullanımında işçinin rızasının ve izin taleplerinin nasıl yapıldığının belgelenmesinin önemini bir kez daha ortaya koyarken, işverenler açısından da izin süreçlerinin kayıt altına alınmasının önemine dikkat çekiyor.
Kaynak: İHA
