Fransa’da öğretmen eksikliği ve kötü durumdaki okullara tepkiyle başlayan öğrenci protestoları, hayat pahalılığı ile kamu harcamalarına yönelik ülke çapında hükümet karşıtı gösterilere dönüştü. Gün boyunca binlerce kişiyle polis arasında çatışmalar yaşanırken Lyon’da 174 yıllık tarihi bina yakıldı, Marsilya’da belediye binasına girildi.
Gösteriler ülke geneline yayıldı
Birçok kentte son yılların en sert olayları görülürken güvenlik güçleri kalabalıklara göz yaşartıcı gazla müdahale etti. Yerel basına göre 2018’de başlayan ve her yıl hayat pahalılığını protesto eden sarı yelekliler hareketi, bir aydır eğitim koşullarının düzeltilmesi için eylem yapan liseliler, akaryakıt fiyatlarını protesto eden çiftçiler ve iklim aktivistleriyle birlikte hareket etti.
Fransa İçişleri Bakanlığı, ülke çapında 500 farklı noktada eylem düzenleneceğini bildirdi. Paris Emniyet Müdürlüğü ise Elysee Sarayı, Başbakanlık binası ve Champs-Elysees başta olmak üzere önemli bölgelerde gösteri yapılmasını yasakladı.
Yasağa karşın Champs-Elysees Caddesi’nde iş yeri sahipleri vitrinlerini panolarla kapattı. Cadde boyunca güvenlik güçleri görevlendirildi.
Lyon’da tarihi turizm merkezi yakıldı
Lyon’daki Bellecour Meydanı’nda bulunan tarihi turizm danışma merkezi, protestolar sırasında zarar gördükten sonra ateşe verildi. Binadan yükselen alevler çevrede paniğe yol açarken, polise havai fişek ve çeşitli cisimler atan gruplara göz yaşartıcı gazla müdahale edildi.
Mimar Tony Desjardins tarafından 1852 yılında yapılan yapı, geçmişte askeri karakol ve polis noktası olarak kullanılmıştı. Devam eden çatışmalar nedeniyle itfaiye ekiplerinin yangına müdahalede zorlandığı aktarıldı.
Lyon Belediye Başkanı Gregory Doucet, saldırıyı kınadı. Doucet, kamu binalarının kent sakinlerinin ortak mirası olduğunu ve bu tür eylemlerin kabul edilemeyeceğini söyledi.
Marsilya’da belediye binasına girildi
Marsilya’da çok sayıda protestocu, Eski Liman’daki belediye binasının giriş kapısını zorlayarak içeri girdi. “Devrim başladı, Bastille’i ele geçiriyoruz” sloganları atan grup, giriş salonundaki eşyalara zarar verdi. Fransa Cumhuriyeti’nin simgesi Marianne’ın büstü devrilirken duvarlara da çeşitli yazılar yazıldı.
Göstericiler kısa süre sonra güvenlik güçlerince binadan çıkarıldı. Canebiere Caddesi’nde polisle protestocular arasında çatışma yaşanırken belediye polisine ait bir karakolun camları kırıldı ve içeri sis bombaları atıldı.
Marsilya Belediye Başkanı Benoit Payan olayları kınayarak, “Bu benim Cumhuriyet anlayışım değil” dedi. Şiddetin öğrencilerin taleplerine zarar verdiğini belirten Payan, güvenlik desteği için Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Başbakan Sebastien Lecornu ve İçişleri Bakanı Laurent Nunez ile görüştüğünü açıkladı. Payan, kentteki çevik kuvvet sayısının artırıldığını belirterek, “Bir bölükten beş bölüğe çıktık” ifadelerini kullandı.
Ülke genelinde 272 kişi gözaltında
Bordeaux’da protestocular Ticaret ve Sanayi Odası binasına girdi ve güvenlik güçleriyle aralarında gerginlik yaşandı. Rennes’de göstericilerin yaktığı barikatlar nedeniyle bazı yollarda ulaşım kesintiye uğradı.
İçişleri Bakanlığı, olaylar sırasında Fransa genelinde 272 kişinin gözaltına alındığını açıkladı. Gösterilere katılanların toplam sayısına ilişkin kesin bilanço henüz açıklanmadı.
Paris’te 13’ü çocuk 195 gözaltı
Paris’te göstericiler kaldırım taşlarını sökerek yolları kapattı; araçlar ve çöp konteynerleri ateşe verildi. Döviz büroları ile mağazaların yağmalandığı olaylarda polis göz yaşartıcı gaz kullandı. Başkentte 13’ü çocuk 195 kişi gözaltına alındı.
Paris Savcılığı, gözaltıların başkentin tüm ilçelerinde yapıldığını açıkladı. Şüphelilerin çoğunlukla şiddet ya da mala zarar verme amacı taşıyan bir gruba katılma, silah ve patlayıcı madde bulundurma, yüzünü gizleme ve şiddet eylemlerinde bulunma suçlamalarıyla işlem gördüğü bildirildi.
Macron’dan itidal çağrısı
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, gösteriler öncesinde protesto hakkına saygı gösterilmesi gerektiğini belirterek, “Gösteri hakkına tamamen saygı duyuluyor ancak bu hak, kişilere ve mallara saygıyı da beraberinde getirmeli” açıklamasını yaptı.
İçişleri Bakanlığı kamu binalarına, iş yerlerine ve güvenlik güçlerine yönelik saldırıları kınadı; bazı kentlerdeki şiddet olaylarından aşırı sol grupları sorumlu tuttu.
Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu, haftalardır süren protestolarda şiddetin tırmandığı uyarısında bulundu. Lecornu, önceki eylemlerde 900’den fazla polis ve jandarmanın yaralandığını açıkladı.
