2026 Nobel Fizik Ödülü, IceCube Nötrino Gözlemevi çalışmalarına ve astrofiziksel kökenli yüksek enerjili nötrinoların keşfine yaptığı katkılar nedeniyle Belçika asıllı Amerikalı fizikçi Francis Halzen’e verildi.
Ödülün gerekçesi açıklandı
İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, Halzen’in “IceCube Nötrino Gözlemevi’ne belirleyici katkıları ve astrofiziksel kökenli yüksek enerjili nötrinoların keşfi” gerekçesiyle ödüle layık görüldüğünü duyurdu.
2026 Nobel Fizik Ödülü sahibi Halzen, 12 milyon İsveç kronu (yaklaşık 1,2 milyon dolar) değerindeki para ödülünü de alacak. Birden fazla kişinin ödüllendirildiği yıllarda bu tutar kazananlar arasında paylaştırılıyor.
Nobel Ödüllerinin geçmişi
Nobel Ödülleri, servetinin önemli bir bölümünü dinamitin icadından elde eden İsveçli mucit ve girişimci Alfred Nobel’in vasiyetiyle kuruldu.
İlk kez 1901 yılında verilen ödüller; bilim, edebiyat ve barış alanlarındaki başarıları onurlandırıyor. Ekonomi ödülü ise daha sonra İsveç Merkez Bankası tarafından listeye eklendi.
Alfred Nobel’in vasiyetinde özel bir yere sahip olan fizik ödülü, günümüzde de bu alandaki en saygın ödüller arasında bulunuyor. Ödül, yıllar boyunca insanlığın evreni anlama biçimini önemli ölçüde değiştiren keşifleri onurlandırdı.
Önceki yılların kazananları arasında modern fiziğin temellerini atan Albert Einstein, Marie ve Pierre Curie, Max Planck ve Niels Bohr da yer aldı.
Geçen yıl fizik ödülü, kuantum fiziği ilkelerini deneysel olarak kanıtlayan ve yeni nesil bilgisayarlarla dijital teknolojilerin geliştirilmesine zemin hazırlayan ABD merkezli araştırmacılar John Clarke, Michel Devoret ve John Martinis’e verilmişti.
Ödül töreni 10 Aralık’ta
Fizik ödülü, dün açıklanan tıp ödülünün ardından bu yıl duyurulan ikinci Nobel oldu. Nobel takvimi çarşamba günü kimya ödülüyle sürecek.
Nobel madalyaları, Alfred Nobel’in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık’ta Stokholm’de yapılacak törende İsveç Kralı 16. Carl Gustaf tarafından takdim edilecek.
Ödül töreninin ardından Stokholm Belediye Binası’nda geleneksel kutlama ziyafeti düzenlenecek.
İsveç’te verilmeyen tek ödül olan Nobel Barış Ödülü ise Oslo’da düzenlenecek ayrı bir törenle sahiplerine sunulacak.
