ABD Başkanı Donald Trump’ın 9 Ekim’de Beyaz Saray Sözcüsü olarak atadığı Katie Zacharia, göreve başladıktan 5 gün sonra görevden alındı. Zacharia’nın avukatlık sınavını geçmediğinin ortaya çıkması ve ilk basın toplantısındaki performansı, görev sürecindeki tartışmaların başlıca nedenleri arasında gösterildi.
Zacharia’nın görevine 5 gün sonra son verildi
Amerika Birleşik Devletleri’nde Beyaz Saray Sözcüsü Katie Zacharia’nın görevden alındığı bildirildi. Amerikan basınında bir Beyaz Saray yetkilisine dayandırılan haberlerde, 12 Ekim’de görevine başlayan Zacharia’nın bugün görevden alındığı aktarıldı. Ayrılığın resmi gerekçesine ilişkin ayrıntılı açıklama yapılmadı.
Bazı haberlerde Zacharia’nın görevden alındığı, bazı haberlerde ise görevinden ayrılma sürecine girdiği ifade edildi. Eski Beyaz Saray Sözcüsü Caroline Leavitt’in yerine getirilen Zacharia, mesleki geçmişi ve basın karşısındaki performansı nedeniyle ilk günlerinden itibaren eleştirilmişti. Görevden ayrılmasına ilişkin haberler, Trump’ın kendisine görevini yeniden değerlendirmesini tavsiye ettiğini açıklamasından sonra geldi.
Trump: Ben onun yerinde olsam yeniden düşünürdüm
Zacharia’nın ayrılığından kısa süre önce gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, yeni sözcünün medya tarafından haksız biçimde eleştirildiğini söyledi. Zacharia’nın basın tarafından çok sert muamele gördüğünü belirten Trump, onun bu görevi sürdürmek zorunda olmadığını ifade etti.
Trump, “Katie’ye bence kendisine çok haksız davranıldığını söyledim. Basın ona çok sert davrandı. Ona bütün bunları yaşamak zorunda olmadığını söyledim. Ben onun yerinde olsam bu görevi yeniden düşünürdüm.” dedi.
Bu açıklama, Zacharia’nın görevden ayrılabileceğine yönelik ilk güçlü işaret olarak değerlendirildi. Kısa süre sonra Amerikan basınında Zacharia’nın görevden alındığı yönünde haberler yayımlandı.
İlk basın toplantısı 15 dakikadan kısa sürdü
Zacharia hakkındaki ilk büyük tartışma, 13 Ekim Salı günü Beyaz Saray’da düzenlediği ilk basın toplantısında yaşandı. Basın toplantısı salonunda gazetecilerin karşısına çıkan Zacharia, 15 dakikadan kısa süren oturumda yalnızca üç gazetecinin sorusunu yanıtladı.
Toplantının önemli bölümünde hazırlanan metinleri okuyan Zacharia’nın soru-cevap performansı ve oturumu kısa sürede bitirmesi eleştirilere yol açtı. Zacharia daha sonra yaptığı açıklamada, ilk toplantısına hazırlanmak için yeterli zamanı olmadığını ve brifing belgelerinin kendisine çok geç ulaştırıldığını savundu. Toplantıyı kısa tutmasının planlı olduğunu belirten Zacharia, Trump’ın da aynı gün gazetecilerin sorularını yanıtlayacağını söyledi.
Avukatlık sınavını geçemediği ortaya çıktı
Zacharia’nın mesleki geçmişiyle ilgili incelemeler, tartışmaları daha da büyüttü. Trump, atamayı duyururken Zacharia’yı avukat olarak tanıttı. Zacharia da önceki televizyon programlarında ve kamuoyuna açık açıklamalarında avukatlık yaptığını söyledi.
Ancak incelemelerde, Zacharia’nın ABD’nin herhangi bir eyaletinde avukatlık ruhsatı bulunduğunu gösteren bir kayda rastlanmadı. California eyaletindeki Pepperdine Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden 2011 yılında mezun olan Zacharia’nın aynı yıl girdiği avukatlık sınavını geçemediği belirlendi.
Zacharia, dün verdiği röportajda sınavı geçemediğini doğruladı ve daha sonra yeniden sınava girmediğini kabul etti. Çin’e taşınmaya hazırlandığı dönemde sınav sonucunun kendisi açısından önem taşımadığını savunan Zacharia, hukuk diploması bulunduğunu ve uluslararası ticari işlemler alanında çalıştığını belirtti.
Çin’deki çalışma geçmişi de gündeme geldi
Zacharia, 2011-2013 yıllarında Pekin’deki “Zhong Lun” hukuk firmasında çalıştığını ve uluslararası ticari işlemler alanında faaliyet yürüttüğünü söyledi. Çin’de avukatlık yapabilmek için de mesleki yeterlilik şartları bulunuyor. Zacharia’nın Çin’de çalıştığı doğrulanabilir olsa da bu durumun kendisine Çin hukukuna göre avukatlık yetkisi verdiğini gösteren bir kayıt ortaya konulamadı.
Zacharia, kendisini avukat olarak tanıtmasının yanlış olmadığını savundu. Hukuk diploması ve uluslararası hukuk alanındaki deneyiminin bu tanımı kullanmak için yeterli olduğunu ileri sürdü.
California Eyalet Barosu’na şikayet edildi
Mesleki yeterliliği hakkındaki tartışmaların büyümesi üzerine Zacharia hakkında California Eyalet Barosu’na şikayette bulunuldu. Başvuruda, avukatlık ruhsatı bulunmadığı halde kendisini avukat olarak tanıtmasının ve daha önce hukukla bağlantılı görevler üstlenmesinin eyalet yasalarına aykırı olup olmadığının araştırılması istendi.
Zacharia’nın daha önce Trump’ın Özel Temsilcisi Richard Grenell’in kurduğu “Fix California” (California’yı İyileştir) adlı kuruluşta hukuk müşaviri unvanıyla görev yapması da inceleme taleplerinde gündeme getirildi. Zacharia ise avukatlık ruhsatına sahip olduğunu iddia etmediğini, hukuk eğitimi sayesinde hukuki değerlendirmeler yapabildiğini savundu.
Trump’ın gerçek durumu sonradan öğrendiği iddiası
Zacharia’nın görevden ayrılmasının perde arkasına ilişkin haberlerde, Trump’ın yeni sözcüsünün avukatlık geçmişi hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığı öne sürüldü. Trump’ın atama sırasında Zacharia’yı avukat olarak tanıttığı, ancak daha sonra avukatlık sınavını geçemediğini öğrenmesinin Beyaz Saray’da rahatsızlık yarattığı iddia edildi. İlk basın toplantısındaki performansın da Trump’ın beklentilerini karşılamadığı ileri sürüldü.
Ayrıca Zacharia’nın kısa görev süresinde Beyaz Saray’ın mevcut iletişim ekibiyle çalışma biçimi konusunda anlaşmazlıklar yaşadığı öne sürüldü. Bazı çalışanların, yeni sözcünün kendi ekibini kurmak istediğini düşündüğü için rahatsızlık duyduğu iddia edildi. Zacharia bu iddiaları reddetti.
Çin’deki mevcut düzenlemelere göre yabancı ülke vatandaşları, Çin’in ulusal hukuk mesleği yeterlilik sınavına giremiyor.