Yargıtay, babasından kalan yetim aylığını alabilmek için resmi olarak boşandığı eski eşiyle yaşamaya devam ettiği öne sürülen Bursa’daki kadınla ilgili davada, eksik inceleme gerekçesiyle yerel mahkeme kararını bozdu.
SGK aylığı kesti, dava açıldı
Yetim aylığı alabilmek amacıyla boşananlara ilişkin SGK ve yargı süreçleri devam ederken, Bursa’da genç bir kadın 2001 tarihinde eşi Ahmet H.’dan boşandı. Kadın, 2002 yılında vefat eden kurum sigortalısı babası üzerinden yetim aylığı almaya başladı.
SGK, genç kadının eski eşiyle fiilen birlikte yaşadığını belirterek 26 Ekim 2008 tarihinde aylığı kesti ve yapılan ödemeleri borç olarak kaydetti. Kadın bunun üzerine İş Mahkemesi’ne başvurdu.
2022’de yeniden başvuru yaptı
Davacı, 2022 senesinde tekrar SGK’ya müracaat etti. Ret cevabı almasının ardından İş Mahkemesi’ne başvuran kadın, ret işleminin iptalini istedi. Ayrıca SGK’ya yaptığı başvuru tarihinden itibaren ödenmeyen aylıkların yasal faiziyle birlikte davalı kurumdan tahsil edilmesini talep etti.
SGK ise davacının boşandığı eşiyle birlikte yaşadığının belirlendiğini, kurum işleminin hukuka uygun olduğunu ve davanın reddedilmesi gerektiğini savundu.
Yerel mahkeme aylıkların ödenmesine hükmetti
İş Mahkemesi, genç kadını haklı bularak davayı kabul etti. Mahkeme, babası üzerinden bağlanmasını istediği yetim aylığının 19 Temmuz 2022 tarihli başvuru itibarıyla ödenmesine karar verdi.
Kararda, başvuru tarihinden itibaren ödenmeyen her ayın, ödeme tarihinden başlayacak yasal faiziyle birlikte SGK’dan alınarak davacıya verilmesi hükme bağlandı.
Dosya Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’ne taşındı
SGK’nın istinaf başvurusu Bölge Adliye Mahkemesi tarafından esastan reddedildi. Bunun üzerine SGK avukatı kararı temyiz etti ve dosya Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’nin gündemine geldi.
Yargıtay, alt mahkemelerin kararını oy birliğiyle bozdu. Kararda, kanun metninde boşanmanın hangi amaçla yapıldığına ilişkin bir şart bulunmadığı belirtildi. Boşanmanın hileli veya gerçek olup olmadığının araştırılmasının mahkemenin görevi olmadığı ifade edildi.
Yüksek mahkeme ayrıca, kesinleşmiş boşanma kararı bulunan eşlerin 1 Ekim 2008 tarihinden itibaren hangi nedenle olursa olsun fiilen birlikte yaşadıklarının tespit edilmesi halinde aylıklarının kesildiğini hatırlattı.
Yargıtay’dan ayrıntılı inceleme talimatı
Yargıtay, yerel mahkemenin polisin yüzeysel araştırması ve birkaç tanığın anlatımıyla karar vermesini eksik inceleme saydı. Bu nedenle öncelikle davacı kadın ile eski eşinin nüfus adres kayıtlarının resmi olarak getirtilmesini istedi.
Kararda, her iki adreste kimlerin yaşadığının kolluk kuvvetleri aracılığıyla adreslere gidilerek belirlenmesi gerektiği belirtildi. Yüksek mahkeme, adreste yaşayanların doğrudan gözlemlenebilmesi için mahalle muhtarı, komşular, kapıcı ve bina yöneticisi gibi bağımsız kişilerin de tanık olarak dinlenmesine hükmetti.