ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner, savaşı sonlandırmayı hedefleyen barış teklifini iletmek üzere Ukrayna’ya ulaşmış durumda; bu ziyaret, Kiev’e yönelik ilk temas olarak kayda geçiyor.
Kyiv’deki temaslar
Kiev yönetimiyle bir araya gelen iki temsilci, böylece barış müzakereleri sürecinde Ukrayna topraklarına ilk ziyaretini gerçekleştirmiş oldu.
Moskova görüşmesi ve tarafların beyanları
Heyet, Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaklaşık üç saat süren bir görüşme gerçekleştirdi. Görüşmenin son derece içerikli geçtiğini duyurdu.
Donald Trump, elçilerinin Moskova ve Kiev’e savaşı bitirecek bir barış teklifi götürdüğünü ifade etmişti. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de son saatlerde Telegram kanalından yaptığı açıklamada, görüşmelerin başladığını bildirdi.
Güvenlik ve strateji notları
Görüşmelerin ardından açıklama yapan Rusya Dışişleri Bakanı Yardımcısı Yuriy Uşakov, Amerikan heyetinin barış sürecine dair somut fikirler sunduğunu belirtti. Reuters ajansının aktardığına göre Uşakov, Moskova’daki temaslarda Rus ordusunun sahadaki ilerleyişini heyete aktardıklarını ve hedeflere ulaşma kararlılığını vurguladıklarını kaydetti. Rus yetkili, heyetin Putin’in değerlendirmelerini doğrudan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy yönetimine aktarma sözü verdiğini söyledi. Rusya Doğrudan Yatırım Fonu Başkanı Kirill Dmitriyev’in de katıldığı görüşmelerde, iki ülke arasındaki olası ekonomik projeler de ele alındı.
İstihbarat ve dışişleri kanallarından gelen talep doğrultusunda, Rus tarafı 5 Eylül gece yarısından itibaren Kiev’e yönelik hava saldırılarını durdurduğunu açıkladı. Moskova, olası bir ateşkesin sahadaki gerçekler ve Haziran 2024’te ilan edilen şartlar üzerinden şekilleneceğini savunuyor; Donbass, Zaporijya ve Herson bölgelerinden Ukrayna birliklerinin bütünüyle çekilmesini, bu bölgelerin ve Kırım’ın Rus toprağı olarak tanınmasını şart koşuyor.
Rusya’nın diğer talepleri arasında Ukrayna’nın tarafsız, nükleersiz bir statü benimsemesi, NATO hedefinden vazgeçilmesi ve Batı yaptırımlarının kalkması yer alıyor.
Bu süreç, çok taraflı bir zirveye evrilebilirse, Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, Vladimir Putin, Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında üçlü bir liderler zirvesi olasılığını dışlamadı; hazırlık aşamasına geçilmediğini, belirleyici olanın bu formattan çıkacak somut içerik olduğunu söyledi. Uşakov ise Putin ve Trump’ın APAC Zirvesi marjında bir araya gelebileceğine işaret etti.
