Kaliforniya’daki servet vergisi tasarısı nedeniyle eyaletten ayrılmayı değerlendiren Meta CEO’su Mark Zuckerberg, şirket yönetimiyle yaptığı anlaşma kapsamında Silikon Vadisi’nde sekiz yıl daha yaşamayı kabul etti.
Taşınma planı yönetim kurulunu harekete geçirdi
Meta’nın yönetim kuruluyla varılan uzlaşmaya göre Zuckerberg’in ikametini Kaliforniya’da sürdürmesi, hisse satışı yetkisiyle ilişkilendirildi. Dün yayımlanan 109 sayfalık resmi kurum bildiriminde, Kaliforniya seçmenlerinin gelecek ay oylayacağı vergi düzenlemesinin kabul edilmesi durumunda Zuckerberg’in milyarlarca dolarlık tek seferlik vergiyle karşılaşabileceği belirtildi.
Bildirimde, Zuckerberg’in 9 Eylül’de Meta yönetim kurulu üyeleriyle yaptığı akşam yemeğinde, kamuoyunda “Proposition 40” adıyla bilinen tasarı nedeniyle Kaliforniya’dan ayrılmayı düşündüğünü söylediği aktarıldı. Meta yöneticisi, yemekten dört gün sonra yönetim kuruluna, eyalete bağlı Palo Alto’daki evini satışa çıkarmayı planladığını bildirdi.
Özel komite Zuckerberg’le uzlaşmaya vardı
Wired portalının haberine göre Zuckerberg’in taşınma ihtimali, Meta yönetim kurulunun oluşturduğu özel komitede kaygıya yol açtı. Avukat Robert Kimmitt, risk sermayedarı Charlie Songhurst ve DoorDash CEO’su Tony Xu’nun yer aldığı komite bu gelişmenin ardından sürece müdahil oldu.
Bildirimde, Kovid-19 salgını sırasında Zuckerberg’in yönetim ekibiyle fiziksel olarak bir araya gelemediği dönemde şirketin yaşadığı sorunlara da dikkat çekildi. Komitenin, benzer güçlüklerin tekrar ortaya çıkmasını önlemek istediği kaydedildi.
Komite ile Zuckerberg, söz konusu akşam yemeğinden birkaç gün sonra anlaşmaya vardı. Buna göre hisse satış yetkisi, Zuckerberg’in Kaliforniya’da ikamet etmesi şartına bağlandı.
Hisse satışına sekiz yıllık takvim
Bir hafta önce kesinleştirilen ve ayrıntıları dün açıklanan “Kurucu Uyumu Anlaşması” doğrultusunda Meta, oy hakkı bulunmayan yeni bir hisse sınıfı oluşturmayı planlıyor.
Yeni hisselerin satışıyla Zuckerberg’in mevcut oy gücü korunurken, şirketin yapay zeka veri merkezlerine yaptığı yüksek maliyetli yatırımlar için kaynak oluşturulması amaçlanıyor.
Tüm mevcut hissedarlara sahip oldukları pay oranında dağıtılacak hisselerin yüzde 20’si, Zuckerberg tarafından doğabilecek vergi borçlarını karşılamak için satılabilecek. Kalan yüzde 80 ise Zuckerberg’in Kaliforniya’da yaşamayı sürdürmesi koşuluyla önümüzdeki sekiz yıl içinde kademeli biçimde elden çıkarılabilecek.
Zuckerberg’in hisselerini erken satmaya çalışması halinde, başka bir yerde ikamet etmesini makul ya da zorunlu kılacak öngörülemeyen somut koşullar oluşmadıkça, oy hakkı sağlayan hisselerinin bir bölümünü devretmesi gerekecek.
Sözleşme ayrıca Zuckerberg’in şirket merkezinin bulunduğu bölgede kalmasını şart koşuyor. Bu hüküm, ileride Meta ile yöneticisinin başka bir eyalete birlikte taşınması ihtimalini tamamen ortadan kaldırmıyor.
Proposition 40 için oylama yapılacak
Hukuki davalara konu olabileceği belirtilen Proposition 40 teklifinin kabul edilmesi halinde, Ocak 2026 itibarıyla Kaliforniya’daki milyarderlerin hisse senetleri ve diğer varlıklarına tek seferlik yüzde 5 vergi uygulanması öngörülüyor.
Zuckerberg’in de aralarında bulunduğu çok sayıda varlıklı kişi, Meta örneğinde olduğu gibi yıllık 1 dolar seviyesindeki sembolik maaşlar alıyor. Bu kişiler ayrıca hisselerini teminat göstererek borçlanıyor ve mevcut sistemde yüksek vergi ödemekten kaçınıyor.
The Wall Street Journal, Zuckerberg’in geçtiğimiz şubat ayında Florida’da bir mülk satın aldığını yazmıştı. Çok sayıda şirketin Texas ve Nevada gibi eyaletlere yöneldiği dönemde, Google’ın kurucu ortakları Sergey Brin ve Larry Page’in de aralarında bulunduğu bazı milyarderlerin vergi ihtimali nedeniyle Kaliforniya’dan ayrıldığı öne sürülüyor.
Bildirimde, yapay zeka alanındaki öncü çalışmaların Silikon Vadisi’nde yoğunlaşması nedeniyle şirket merkezinin bulunduğu Menlo Park’tan ayrılmanın yönetim kurulu için zor bir karar olduğu vurgulandı.
Meta, amacın Zuckerberg’in kurumu Kaliforniya’dan yönetmesini ve son Muse yapay zeka modellerini geliştiren Meta Süper Zeka Laboratuvarları’na yakın kalmasını sağlamak olduğunu belirtti.
Öte yandan eyaletteki son kamuoyu araştırmaları, karşıt kampanyaya yaklaşık 129 milyon dolar harcanan Proposition 40’ın kabul edilmesi için yeterli desteğe ulaşamayabileceğini gösteriyor.