İngiltere Kralı 3. Charles, kölelik ve sömürgecilik mirası nedeniyle resmi özür ile tazminat çağrılarının yoğunlaştığı bir süreçte dokuz günlük Karayipler turuna çıkıyor.
Üç eski İngiliz sömürgesine ziyaret
Kanser tedavisi devam eden 77 yaşındaki Kral, bugün başlayacak yoğun program kapsamında bölgedeki üç eski İngiliz sömürgesini ziyaret edecek.
Charles, Bahamalar ve Guyana’ya tek başına gidecek. Turun son durağı Antigua ve Barbuda’da ise eşi Kraliçe Camilla kendisine katılacak.
Kral burada, iki yılda bir düzenlenen ve 56 ülkeyi bir araya getiren İngiliz Milletler Topluluğu Hükümet Başkanları Toplantısı’na (CHOGM) hitap edecek.
AFP’nin aktardığına göre Buckingham Sarayı, ziyaret öncesi açıklamasında Charles’ın kendi ifadesiyle “tarihlerinin en karanlık günleri” olarak tanımladığı geçmişten seyahat boyunca kaçmayacağını bildirdi.
Eski sömürgeler resmi özür talep ediyor
Ancak kraliyet ailesinin atalarının yüzyıllar boyunca kazanç sağladığı transatlantik köle ticareti konusunda yalnızca pişmanlık belirtilmesi, bölge ülkelerini artık ikna etmiyor.
Karayipler’deki bağımsız ülkeler, Londra’nın sembolik üzüntü açıklamalarının ötesine geçmesini istiyor.
Charles’ın devlet başkanı olduğu Jamaika, yüzlerce yıllık kölelikten zarar gören Afrikalı ataları adına Londra’daki bir istinaf mahkemesine başvurarak tazminat davası açtı.
Kraliyet çevreleri, 2022 yılında Prens William ve Prenses Catherine’in Jamaika ziyaretinde karşılaştığı monarşi karşıtı protestoları ve kölelik tazminatı çağrılarını da hatırlıyor.
Tur duraklarından Guyana’nın Devlet Başkanı İrfaan Ali, Charles ile görüşmesinden önce ITV News’e konuşarak taleplerini açıkça dile getirdi.
Ali, Kral’ın geçmişi “en karanlık günler” şeklinde nitelemesini yalnızca bir “ilk adım” olarak gördüğünü belirterek, “Şimdi atılması gereken adım resmi bir özürdür” dedi.
Guyana lideri, eski imparatorluğun bölgeyi sömürdüğünü, insanların hayatlarını yok ettiğini ve günümüzdeki geri kalmışlığın zeminini hazırladığını söyledi. Ali, Londra’nın hesap vermesi gerektiğini vurguladı.
Modern İngiliz hükümdarları, köle ticaretindeki rolleri nedeniyle bugüne kadar çeşitli düzeylerde üzüntü bildirdi. Buna karşın hiçbir kral veya kraliçe resmi devlet özrü yayımlamadı.
Ağır borç yükü bulunan Londra yönetimi ise mali tazminat ödeme önerisine kesin biçimde karşı çıkmayı sürdürüyor.
Saray, geleceğe ve iklim gündemine odaklanıyor
1-4 Kasım tarihlerinde Antigua ve Barbuda’nın başkenti St. John’s kentinde yapılacak liderler zirvesi öncesinde İngiliz Milletler Topluluğu Genel Sekreteri Shirley Ayorkor Botchwey de tartışmaya katıldı.
Sky News’e konuşan Botchwey, Kral’ın özür dilemesinin “hiçbir zarar vermeyeceğini” söyledi. Genel Sekreter, doğrudan nakit ödeme ya da başka yöntemlerle tazminat sağlanmasının tartışılması gereken zamanın geldiğini ifade etti.
Buckingham Sarayı ise turun, Karayip ülkelerinin geleceğe yönelmesi ve iklim krizi gibi acil ortak meseleleri görüşmesi açısından önemli bir fırsat olduğunu savunuyor.
Çevre koruma çalışmalarıyla tanınan Charles’ın programında Guyana yağmur ormanlarının korunması ile Antigua ve Barbuda’daki mercan resiflerinin restorasyonu projeleri öne çıkacak.
Kral ayrıca genç liderlerle görüşecek, kültürel faaliyetlere ve Antigua ve Barbuda’nın bağımsızlık kutlamalarına katılacak.
Botchwey, AFP’ye yaptığı değerlendirmede zirvenin önceki toplantılardan farklı olacağını ve özellikle ticaret ile yatırım fırsatlarına yoğunlaşacağını söyledi.
Topluluğun dünyanın kontrolden çıktığı bir dönemde önemli bir denge unsuru olduğunu belirten Botchwey, kölelik tazminatının St. John’s kentinde liderler arasında ele alınacağını ve topluluğun görüşmeler sırasında ülkelere destek vereceğini kaydetti.