Hindistan’da üniversite giriş sınavında soruların sızdırıldığı iddiasıyla başlayan Z kuşağı protests, Başbakan Narendra Modi hükümetinin ilk kez geri adım atmasına yol açtı.
Protestolara yol açan tutum değişimi
Protestoların kıvılcımı, milyonlarca öğrencinin katıldığı tıp ve diş hekimliği fakültelerine giriş sınavında soruların sızdırıldığının hükümet tarafından kabul edilmesiyle alevlendi.
Sınavın yeniden yapılacağı açıklandığında, uzun süre süren işsizlik ve fırsat eşitsizliği nedeniyle öfkeli olan gençlerin tepkisi daha da güçlendi.
İçeriğe göre gösterilerin merkezinde, bu süreçte görevde bulunan Eğitim Bakanı Pradhan yer aldı.
“HAMAM BÖCEĞİ PARTİSİ” SOSYAL MEDYADA DOĞDU
Protestoların öncülüğünü, internet ortamında mizahi bir hareket olarak kurulan “Cockroach Janta Party” (Hamam Böceği Halk Partisi) üstlendi.
Boston Üniversitesi mezunu Abhijeet Dipke tarafından kurulan oluşum, kısa sürede gençlerin işsizlik ve eğitim sistemi konusundaki memnuniyetsizliğinin simgesi haline geldi.
Instagram videoları ve mizahi paylaşımlar sayesinde hareket kısa sürede milyonlarca kişiye ulaştı. Ana akım medyanın ilk günlerde protestolara sınırlı yer vermesi nedeniyle göstericiler kendi haber ağlarını sosyal medya üzerinden kurdu.
MODİ İLK KEZ SAVUNMAYA GEÇTİ
20 Temmuz’da polisin parlamentoya yürümek isteyen on binlerce göstericiye göz yaşartıcı gaz ve copla müdahalesi protestoları durdurmak yerine büyüttü.
İlk kez bazı göstericiler sadece Eğitim Bakanı’nı değil, Başbakan Narendra Modi’yi de istifaya çağırmaya başladı.
Bunun üzerine Modi, sosyal medya üzerinden öğrencileri doğrudan hedef alan iki video yayımladı. İlk videosunun yakın çekim olması nedeniyle sosyal medyada alay konusu olan Modi, ikinci videoyu farklı bir açıyla çekerek gençlerin yorumlarına teşekkür etti.
BAKAN İSTİFA ETTİ, PROTESTOLAR DURDU
Cumartesi günü Eğitim Bakanı Dharmendra Pradhan’ın istifa etmesi protestocular tarafından büyük bir zafer olarak karşılandı.
Hükümet ayrıca sınav skandalı nedeniyle yaşamını yitiren öğrencilerin ailelerine tazminat verilmesi dahil diğer taleplerin de değerlendirileceğini belirtti.
Bunun üzerine protesto liderleri gösterileri şu anda durdurduklarını açıkladı ve Yeni Delhi’deki eylem alanı boşaltıldı.
MODİ’NİN EN BÜYÜK SINAVI
Uzmanlar, protestoların arkasında sadece sınav skandalının olmadığını; gençlerin giderek büyüyen ekonomik kaygılarının da etkili olduğunu dile getiriyor.
360 milyondan fazla 15-29 yaş arası nüfusa sahip Hindistan dünyanın en genç ülkelerinden biri olsa da, son araştırmalara göre 25 yaş altındaki üniversite mezunlarının yaklaşık yüzde 40’ı işsiz durumda.
YENİ BİR SİYASİ DÖNEMİN BAŞLANGICI MI?
Uzmanlar, protestoların Modi’nin siyasi geleceğini kısa vadede tehdit etmediğini belirtiyor. Başbakan, 2024 seçimlerinde üçüncü kez iktidara gelmeyi başarmış ve BJP birçok eyalette güçlü konumunu korumuştu. Bir sonraki genel seçimlerin ise 2029’da yapılması bekleniyor.
Buna karşın gözlemciler, Z kuşağının ilk kez hükümeti geri adım attırmayı başarmasının Hindistan siyasetinde önemli bir dönüm noktası olabileceğini değerlendiriyor.
Protestoları organize eden “Cockroach Janta Party”nin kurucusu Abhijeet Dipke de eylemleri sonlandırırken yaptığı konuşmada, “Bu son değil. Yakında yeniden buluşacağız.” diyerek hareketin devam edeceğinin sinyalini verdi.
