Avrupa Birliği, Çin’in Avrupa pazarına hızla büyüyen ihracatını dengelemek için Pekin’le yeni ticaret görüşmeleri yapmaya hazırlanıyor. Masadaki öncelikli başlık ise hibrit araçların ihracatını sınırlamaya yönelik olası adımlar olacak.
Görüşmeler perşembe günü başlayacak
AB Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič ile beraberindeki heyetin çarşamba günü Çin’e gitmesi bekleniyor. Görüşmelerin perşembe başlayarak cuma gecesine kadar sürmesi öngörülüyor.
Tarafların, Çin’in AB karşısında günlük yaklaşık 1 milyar euro’yu bulan ticaret fazlasını azaltacak somut adımları ele alacağı belirtiliyor. AB kaynakları, önümüzdeki hafta Brüksel’de düzenlenecek liderler zirvesi öncesinde “somut, anlamlı ve ölçülebilir” sonuçlara ulaşmayı amaçlıyor.
Pilot anlaşmanın odağında otomotiv var
Müzakerelerin merkezinde, ilk etapta yalnızca bir sektörü kapsayacak pilot bir anlaşma yer alıyor. Bu modelin otomotiv alanında uygulanması, başarılı olması durumunda ise ilerleyen aylarda diğer sektörlere yayılması planlanıyor.
AB ile Çin arasındaki ticari gerilimi kapsamlı bir savaşa dönüşmeden yönetme girişimleri haziran ayı sonunda başlamıştı.
Fakat AB’nin Ekim 2024’te Çin üretimi elektrikli araçlara ek gümrük vergisi uygulamasının ardından, bu tarifelerin kapsamı dışında kalan hibrit araçların Avrupa’ya sevkiyatında hızlı yükseliş görüldü.
AB, geçen ay Çin’den hibrit araç ihracatını gönüllü biçimde azaltmasını talep etmiş ve aksi durumda kota dahil koruyucu tedbirlerin gündeme gelebileceğini bildirmişti.
Çin’in bu çağrıya verdiği yanıt kamuoyuna açıklanmadı. Bununla birlikte, AB ülkelerinin kendi sanayilerini tehdit ettiğini düşündükleri Çin menşeli ithalata karşı daha sert tedbirler istemeye başlaması, müzakerelerin tonunu değiştirdi.
Berlin ve Paris daha sert politika istiyor
Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un da Çin politikasında daha sert bir yaklaşımı benimsediği belirtildi.
Berlin ve Paris’in hazırladığı ortak belgede, Avrupa sanayisinin “büyük ölçekli bir endüstriyel şokla” karşı karşıya kaldığı ifade edildi. Belgede özellikle ilaç, havacılık, otomotiv, makine ve kimya sektörlerine dikkat çekildi.
İki ülke, AB’nin mevcut ticaret savunma araçlarını daha etkin kullanmasını ve Avrupa pazarını üçüncü ülkelerin baskısından koruyacak yeni mekanizmalar kurulmasını talep etti.
Öneriler arasında, gerekli görülen durumlarda üçüncü ülkelerin AB tek pazarına erişimini kısa sürede kısıtlayabilecek yeni tedbirler de bulunuyor.
Andrew Small’dan müzakere uyarısı
Avrupa Dış İlişkiler Konseyi’nin Asya Direktörü Andrew Small, görüşmelerin hem Pekin’in hem de Brüksel’in kararlılığını sınayacağını söyledi.
Small, Çin’in Avrupa’yı uzun müzakerelere dahil ederek zaman kazanabileceği uyarısında bulundu. Pekin’in, Avrupa’daki sanayisizleşme endişelerini giderecek düzeyde ciddi tavizler verip vermeyeceğinin görüşmeler sırasında anlaşılacağını ifade etti.
Elektrikli araç vergileri hibrit modellere yönelimi artırdı
AB, Çin’de üretilen elektrikli otomobillerin devlet destekleri nedeniyle Avrupa pazarında haksız fiyat avantajı sağladığı gerekçesiyle Ekim 2024’te bu araçlara yüzde 35,3’e varan ek gümrük vergileri uygulamaya koymuştu.
Ancak tedbirlerin yalnızca tamamen elektrikli araçları kapsaması, Çinli üreticilerin hibrit modellere ağırlık vermesine neden oldu.
Çin’den Avrupa’ya hibrit otomobil ihracatındaki hızlı artışın ardından Brüksel, gönüllü ihracat kısıtlamaları ve kota uygulanması seçeneklerini de değerlendirmeye aldı.
