Hindistan’ın başkenti Yeni Delhi’de Diwali kutlamaları sırasında kullanılan havai fişekler, kentteki zehirli hava sorununu ağırlaştırdı. Mandir Marg’da PM 2.5 seviyesi metreküpte 879 mikrograma çıkarak Dünya Sağlık Örgütü’nün günlük sınırını yaklaşık 59 kat aştı.
Havai fişekler kış pusunu yoğunlaştırdı
Dünyanın hava kirliliği en yüksek başkentleri arasında bulunan Yeni Delhi’de milyonlarca kişi Hindu ışık festivali Diwali’yi havai fişeklerle kutluyor. Festival kaynaklı yoğunluk; araç emisyonları, anız yangınları ve sanayi faaliyetlerinin etkisiyle oluşan kış pusunu daha da kötüleştirdi.
Yüksek Mahkeme bu ay, Diwali süresince daha az kirlilik üreten “yeşil” havai fişeklerin sınırlı miktarda kullanılmasına karar vermişti. Ancak getirilen kısıtlamaya birçok bölgede uyulmadı.
PM 2.5 seviyesi 879 mikrograma ulaştı
Havai fişekli kutlamaların en yoğun anından yaklaşık sekiz saat sonra, kansere yol açabilen PM 2.5 mikro parçacıklarının Mandir Marg’daki yoğunluğu metreküpte 879 mikrogram olarak ölçüldü. Bu değer, DSÖ kriterlerine göre günlük maksimum seviyenin yaklaşık 59 katı oldu.
30 milyondan fazla kişinin yaşadığı Yeni Delhi’de yetkililer, kirli pusun etkisini azaltmak amacıyla son haftalarda trafik ve inşaat çalışmalarına yönelik kısıtlamalar uygulamaya başlamıştı.
Kirliliğin kaynakları açıklandı
Hindistan Çevre Bakanlığı verilerine göre kış aylarında Yeni Delhi’deki hava kirliliğinin yüzde 23’ü araç emisyonlarından kaynaklanıyor. Anız yangınlarının da dahil olduğu biyokütle yakımı yüzde 20’lik paya sahip.
Kömürle çalışan enerji santralleri de dahil sanayi tesisleri kirliliğin yüzde dokuzundan sorumlu tutuluyor. En büyük pay ise yüzde 27 ile araçlar, sanayi, santraller ve biyokütle yakımından salınan gazların atmosferde tepkimeye girmesiyle oluşan ikincil parçacıklara ait.
Hava kirliliği milyonlarca ölümle ilişkilendirildi
The Lancet Planetary Health dergisinde yayımlanan 2024 tarihli bir araştırmada, 2009 ila 2019 döneminde Hindistan’da meydana gelen 3,8 milyon ölümün hava kirliliğiyle bağlantılı olduğu tahmin edildi.
