Vize randevusu için garanti veren ve bu yolla yüksek ücretler toplayan organize suç örgütünün WhatsApp yazışmaları soruşturmanın odak noktasına oturdu.
Şebeke ve yöntemler
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’nın yürüttüğü soruşturmada “vize danışmanlığı” adı altında faaliyet gösteren bazı kişi ve şirketlerin, konsolosluklar ile yetkili aracı kurumların çevrim içi randevu sistemlerine bot olarak tabir edilen yazılımlar aracılığıyla eriştikleri belirlendi.
Şüphelilerin randevuları toplu şekilde aldıkları ve vatandaşların doğrudan randevu almasını fiilen imkânsız hâle getirdikleri tespit edildi.
Taahhüt ve tahsilatlar
Belirli sürelerde vize veya randevu temin etme garantisi verilerek vatandaşlardan yazılım, danışmanlık ve hizmet bedeli adı altında yüksek tutarlarda para toplandığı anlaşıldı.
Adalet Bakanı Akın Gürlek, taahhüt edilen hizmetlerin yerine getirilmediği hallerde ise ücret iadelerinin yapılmadığı ve başvuru sahiplerine ait kişisel verilerin özel dijital sistemlere aktarıldığı yönünde önemli bulgular elde edildiğini açıkladı.
Maddi bulgular
41 bini aşkın kişiden 918 milyon lira toplandığı belirlendi. Soruşturma dönemi boyunca 2 milyar 841 milyon lirayı aşan para hareketleri incelendi.
Tahsilatların önemli bir bölümünün şirket ortağı ve çalışanlarının hesaplarına yönlendirildiği; yoğun nakit, kripto varlık ve kıymetli maden hareketleri bulunduğu da tespitler arasında yer aldı.
Operasyonlar
İstanbul, Ankara, Antalya, Balıkesir, Bursa ve İzmir’de 63 adrese eş zamanlı operasyon gerçekleştirildi. Başsavcılık 49 şüpheli hakkında gözaltı kararı verdi. Soruşturma sürerken elde edilen dijital materyaller ve belgeler üzerindeki incelemeler devam ediyor.
WhatsApp yazışmaları
Soruşturma kapsamında bazı WhatsApp yazışmalarına da ulaşıldı. Birinde sözde vize şirketi yetkilisinin 15 gün içinde randevu oluşturduklarına ilişkin vaadi yer alıyor.
Bir başka yazışmada ise asistan, randevu ücreti, yazılım sistemi ücreti ve başvuru formu gibi tüm belgeleri hazırlamak üzere 180 euro talep edildiği belirtiliyor. Yazışmada olası ret durumunda yüzde 100 garanti kapsamında ikinci başvuru yapılacağıVaadi dikkat çekiyor.
Bir diğer mesajda ise kendisine garanti verilmesine rağmen randevu alamayan mağdurun yazışmayı içeren mesajı bulunuyor.
İncelemeler ve geçmiş
Vize randevularına erişimdeki sıkıntılar Türkiye gündemine uzun süredir damgasını vurdu. Meclis’e taşınan iddialar kapsamında yedi şirkete ilişkin inceleme başlatıldığı bildirilmişti. TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya, Avrupa Komisyonu verilerini hatırlatarak randevu sıkıntılarının Avrupa ülkelerine olan başvuruları nasıl etkilediğini açıkladı. Ayrıca dev firma Mercek altına alınmıştı ve rapor, bot yazılımların randevuları bloke ettiği ve bazı aracı kurumların satış yaptığı iddialarını içeriyordu.
Randevu fiyatları
Karaborsaya düşen vize randevuları 300 ila 500 euro arasında değişen fiyatlarla satılıyor; acil durumlarda bu rakamlar bin euroya kadar çıkabiliyor.
Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Başkanı Firuz Bağlıkaya, vize randevusu nedeniyle yaşanan sıkıntıların birçok sorunu da beraberinde getirdiğini belirtti: Avrupa Komisyonu verileri vatandaşların başvuru sayılarının düştüğünü gösteriyor, mevcut uygulamalar vatandaşları sistemin dışına itiyor ve randevuların gece yarısı/bayram sabahı/çoğu zaman pazartesi itibarıyla açılmasıyla dalgalanan fiyatlar söz konusu oluyor.
Dev şirket de mercek altındaydı: Lighthouse Reports’un çalışmalarına göre 168 ülkede 4 bin 105 merkezi bulunan küresel firma, 12 ülkeden 14 medya kuruluşuyla yürütülen incelemede ek hizmetlerin zorunlu kılınması, bloke edilen randevuların acentelerce satılması ve kişisel verilerin güvenli saklanmasındaki ihlalleri gündeme getirdi. Rapora göre pasaport ve belgelerin kaybedilmesi, yanlış ücret uygulanması ve yetersiz personel eğitimi gibi tespitler de yer alıyor.
