TÜİK’in 2025 verilerine göre Türkiye’de ilkokula başlama yaşındaki bir kişinin en yüksek eğitim seviyesini tamamlayana kadar eğitimde kalması beklenen süre 16,8 yıl olarak hesaplandı.
Ortalama eğitim süresi geriledi
Türkiye İstatistik Kurumu, 2025 yılına ait “Muhtemel Eğitim Süresi” bültenini yayımladı. Verilere göre söz konusu süre 2024’te 17,2 yıl iken 2025’te 16,8 yıla düştü. İlkokul çağındaki bir bireyin ortaöğretimi bitirene kadar eğitimde geçirmesi beklenen süre 11,9 yıl, okul öncesi eğitimdeki süre ise 1,6 yıl oldu.
Bayburt ve Karabük ilk sırada
İller bazında en yüksek muhtemel eğitim süresi 18,6 yıl ile Bayburt ve Karabük’te ölçüldü. Bu illeri 18,4 yıl ile İstanbul ve 18,3 yıl ile Tunceli takip etti. En düşük süre ise 13,8 yıl ile Şanlıurfa’da görüldü. Şanlıurfa’nın ardından Şırnak 14,1 yıl, Muş ise 14,3 yıl ile sıralandı.
Kadınlarda 17,2, erkeklerde 16,3 yıl
Muhtemel eğitim süresi 2025’te bir önceki yıla göre yüzde 2,4 azaldı. Erkeklerde yüzde 2,5 düşüş yaşanarak süre 16,3 yıl olurken, kadınlarda yüzde 2,4 gerilemeyle 17,2 yıl olarak hesaplandı.
Kadınlar için en yüksek muhtemel eğitim süresi Tunceli’de, erkekler için ise Bayburt’ta kaydedildi. Erkeklerde Bayburt’u Erzincan, Karabük, İstanbul ve Bolu izledi. Kadınlarda ise Tunceli’nin ardından Karabük, İstanbul, Rize ve Ankara geldi.
Erkeklerde en düşük değer Şanlıurfa’da ölçülürken bu ili Ağrı, Şırnak, Muş ve Hakkari takip etti. Kadınlarda en düşük süre görülen iller Şanlıurfa, Şırnak, Muş, Mardin ve Ağrı oldu.
Cinsiyet eşitliği endeksi kadınlar lehine yükseldi
Kadınların erkeklere oranı üzerinden hesaplanan cinsiyet eşitliği endeksi, 2025’te 1,05 seviyesine çıktı. 2018’de 0,97 olan endeks, 2025’te 0,08 puan artarak kadınlar lehine değişimini sürdürdü.
Endeksin en yüksek olduğu iller 1,13 ile Iğdır, 1,11 ile Tunceli, 1,10 ile Bartın, 1,09’ar puan ile Çankırı ve Kars oldu. En düşük değerler ise Bitlis’te 0,97; Şanlıurfa, Siirt ve Bayburt’ta 0,99’ar; Muş, Erzurum ve Batman’da 1’er puan olarak belirlendi.
Türkiye OECD ortalamasının üzerinde
OECD ülkelerinin en güncel verilerinin bulunduğu 2024 yılı karşılaştırmasına göre, ilkokul-yükseköğretim dönemi muhtemel eğitim süresinde OECD ortalaması 16,6 yıl oldu. Türkiye ortalaması ise 17,2 yıl olarak kayıtlara geçti.
OECD ülkeleri arasında en yüksek muhtemel eğitim süresi 20,9 yıl ile Yunanistan’da, en düşük süre ise 14,3 yıl ile Kolombiya’da görüldü.
Muhtemel eğitim süresi neyi gösteriyor?
Muhtemel eğitim süresi, bir kişinin örgün eğitim kapsamında geçirmesi beklenen toplam süreyi ifade ediyor.
Gösterge; teorik eğitim sürelerinin yanı sıra eğitim sistemindeki fiili kayıt sayılarını da dikkate alıyor. Bu nedenle ideal ya da kesintisiz bir eğitim süresini değil, mevcut eğitim katılım eğilimlerine göre beklenen eğitimde kalma süresini yansıtıyor.
Birleşmiş Milletler tarafından Türkiye’nin de aralarında bulunduğu tüm ülkeler için yayımlanan bu gösterge, ulusal politikalara yön verebilecek nitelikte il düzeyinde resmi istatistik olarak hazırlanıyor.
