Türkiye dahil olmak üzere sekiz ülke, İngiltere’nin yasa dışı İsrail yerleşimlerinden mal ithalatını yasaklama ve ilgili hizmetleri kısıtlama kararını olumlu karşıladı.
Uluslararası işbirliği ve niyetler
Dışişleri Bakanlığı, Türkiye, BAE, Endonezya, Katar, Mısır, Pakistan, Suudi Arabistan ve Ürdün dışişleri bakanlarının ortak yazılı açıklamasını paylaştı; açıklamada İngiltere’nin kararına destek ifade edildi.
Açıklamada, bu kararın uluslararası hukuka uygun şekilde benzer adımlar atılmasını teşvik etmesi ve yasa dışı yerleşim faaliyetlerinde bulunan kuruluşlar ile bu işlere karışan kişilerin hesap verebilirliğinin güçlendirilmesine katkıda bulunması temenni edildi.
Açıklamada, bakanların Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanlarının İki Devletli Çözüme İlişkin Ortak Bildirisi’ni memnuniyetle karşıladıkları belirtildi.
Açıklamada, bu ülkelerin uluslararası hukuka göre yasa dışı olan yerleşimlerle yapılan mal ticaretine ulusal veya Avrupa düzeyinde kısıtlamalar getirme ya da kendi ulusal usulleri çerçevesinde bu ve diğer tedbirleri aktif biçimde değerlendirme niyetlerini teyit ettiği kaydedildi.
Bu çerçevede, BM Güvenlik Konseyi’nin 2334 sayılı kararı ile Uluslararası Adalet Divanı’nın 19 Temmuz 2024 tarihli İstişari Görüşü de dikkate alındı.
Bakanlar, bu bağlamda İsrail’in yerleşim faaliyetleriyle bağlantılı olarak aldığı tüm tedbirleri ve işgal altındaki Filistin topraklarının coğrafi ve demografik yapısını değiştirmeyi amaçlayan diğer uygulamaları geri çekmesi yönündeki çağrıyı yineledikleri belirtildi.
“Gazze’nin işgal altındaki Filistin topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayarak güvenlik ve istikrarın sağlanması, insani durumun ele alınması, yeniden imar ve toparlanma sürecinin kolaylaştırılması ve kalıcı barışın temellerinin atılması amacıyla planın tam olarak ve derhal uygulanması çağrısında bulunuyorlar.”
Bakanlar, başkenti Doğu Kudüs olan, 4 Haziran 1967 sınırları temelinde bağımsız, egemen ve toprak bütünlüğüne sahip yaşanabilir bir Filistin Devleti’nin kurulması hedefiyle iki devletli çözümün uygulanmasının tek yol olduğunu bir kez daha vurguladılar.
12 ÜLKEDEN BATI ŞERİA KARARI
Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanları yaptıkları ortak yazılı açıklamada İsrail’in işgal altındaki Batı Şeria’daki yerleşimlerinden gelen mallara ticari kısıtlama getireceklerini duyurdu.
Açıklamada, İsrail’in Batı Şeria’daki eylemlerinin iki devletli çözümü baltaladığı ve durumun giderek kötüleştiği ifade edildi.
İsrail, ticari yaptırımlara yanıt olarak İngiltere’nin işgal altındaki Doğu Kudüs’teki Filistin nezdindeki konsolosluğunu kapatma kararı almıştı.