TBMM Genel Kurulu, şehit aileleri ve gazilerin haklarını genişleten kanun teklifiyle ilgili değişiklikleri kabul ederek yürürlüğe girmesine karar verdi.
Kanun kapsamı ve ana değişiklikler
Teklifle, Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nda değişiklik yapılıyor. Buna göre, kapsama ilişkin sınırlamalar kaldırılarak kategorik bir ayrıma gidilmeden tüm vazife malullerinden hayatını kaybedenlerin ana ve babalarına bağlanacak toplam aylık tutarının bir aylık asgari ücretin net tutarından az olmaması güvenceye alınıyor.
Bakıma muhtaç gazi ve malullere ödeme artışı
Kanunla, bakıma muhtaç gazi ve malullere net asgari ücretin 2 katı olarak yapılan ödeme, net asgari ücretin 2,5 katına çıkarılıyor.
Ayrıca Terörle Mücadele Kanunu’ndaki ayarlamalar
Terörle Mücadele Kanunu kapsamında, ilgili hükümlere göre bağlanacak aylıklar, bitirdikleri okullar neticesinde hak kazandıkları unvanlar üzerinden kamu görevi nedeniyle daha yüksek aylık bağlanması ihtimalini saklı tutarak, en az 4 yıllık yüksek öğrenim mezunu olanlar sekizinci derecenin birinci kademesindeki, diğerleri ise eğitim durumlarına bakılmaksızın onuncu derecenin birinci kademesinde bulunanların emekli keseneğine esas aylıkları üzerinden hesaplanacak vazife malullüğü aylığı tutarından düşük olmayacak ve derece yükseltmeleri, yüksek öğrenim mezunu gibi işlem görecek şekilde uygulanacak. Dördüncü derece için 2 bin 100 ek gösterge, üçüncü derece için 2 bin, ikinci derece için 3 bin, birinci derece için 3 bin 600 ek gösterge rakamı esas alınacak.
Toplam aylık limiti, 35 bin 398 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu belirlenen tutardan, hak sahiplerinin aylıkları ise bulunan tutarın hisseleri oranında tespit edilecek; fazla ödemeler SGK üzerinden Hazine’ye faturası karşılığı tahsil edilecek.
Terörle Mücadele Kanunu’ndaki başka bir düzenlemeyle, terör eylemleri nedeniyle yaralanmış olup malul sayılmayan ancak Nizamname hükümlerine göre derece tespiti yapılan kişilerin gösterge tablosu güncellenerek bağlanan aylıklar artırılıyor.
Ayrıca 15 Temmuz darbe girişimi ve terörle mücadelede yaralanıp malul sayılmayan veya derecelendirme yapılanların aylık gösterge rakamları yükseltiliyor. Muharip gazetlere tanınan ücretsiz seyahat, elektrik ve su kullanımına ilişkin indirim gibi diğer haklar da veriliyor.
Bu düzenlemeler yayımlanan tarihten itibaren ödeme döneminde uygulanacak. Ayrıca Terörle Mücadele Kanunu’na eklenen geçici maddeyle, terörle mücadele görevlerinde yaralanan ancak mevcut mevzuata göre malul sayılmayan personel için 17 bin 135 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık bağlanacak. Bu kapsamda, TSK, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı erbaş ve erler dahil askeri personeli, Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, Emniyet Hizmetleri Sınıfı personeli, askeri öğrenciler ve güvenlik korucuları da dahil edilir. Ayrıca terör eylemleri sonucunda oluşan yaralanmalarda patlayıcı, mermi çekirdeği veya kesici/ezici yaralanmalar gibi etkiler kapsama dahildir.
Olay tarihindeki yaralanmanın basit tıbbi müdahale ile giderilemeyecek ölçüde ağır olması ve olayla mevcut sağlık durumu arasında illiyet bağının en az bir adli tıp raporuyla tespit edilmesi halinde SGK tarafından 17 bin 135 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu aylık bağlanır. Yapılan ödemeler karşılığı Hazineye aktarılır ve bu kişiler aylık hükümleri hariç 1005 sayılı Kanun kapsamındaki gazilere sağlanan diğer sosyal ve özlük haklarından yararlanılabilir.
Düzenleme, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce meydana gelen olaylar için bir defaya mahsus uygulanacaktır. Başvurular kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde ilgili kurumlara yapılmalıdır. İlgililerin sonradan malul olduklarının tespiti halinde ise Vazife Malullüğü hükümleri uygulanır ve bu maddeye göre bağlanan aylıklar kesilir.
Bu hükmün yürürlüğe girdiği tarihten itibaren geçerli olacak şekilde 1 Eylül 2026’dan itibaren uygulanacaktır.
Düzenleme ayrıca Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında, er ve erbaşların yeniden muayene hakkına ilişkin yaş haddi, 55 yaşını doldurdukları tarih esas alınarak düzenleniyor.
FETÖ’nün 15 Temmuz’daki darbe teşebbüsü ve terör eylemleriyle ilgili olarak yaralanan kamu görevlileri ve sivillerden malul sayılmayan veya Dereceleri Nevileri hakkında Nizamname hükümlerine göre derece tespiti yapılmayanlara, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren takip eden ay başından itibaren 17 bin 135 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık bağlanacak. Bu kapsam, Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı erbaş ve erler dahil askeri personeli, Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, Emniyet Hizmetleri Sınıfı personeli, askeri öğrenciler ve güvenlik korucularını kapsar. Terör eylemleri sonucunda mermi çekirdeği, şarapnel veya patlayıcı mühimmatın yaralanmaya yol açması durumunda kapsama dahil edilir.
Bu aylıklar için uygulanacak kanun, SGK ödemelerinin iki ay içinde Hazineden tahsil edilmesini öngörür.
