Japonya hükümeti ile iktidar koalisyonu, Başbakan Sanae Takaiçi’nin askeri kapasiteyi güçlendirme hedefi kapsamında savunma harcamalarını gelecek beş yılda yaklaşık iki katına çıkarmayı değerlendiriyor.
Yeni bütçe için 80 trilyon yen sınırı
Reuters’a konuşan konuya yakın iki kaynağa göre, Nisan 2027’de başlayacak beş yıllık dönem için savunma geliştirme bütçesinin 70 trilyon ile 80 trilyon yen (yaklaşık 457 milyar ile 508 milyar dolar) arasında belirlenmesi planlanıyor.
Tasarı kabul edilirse yeni kaynak, 2023 mali yılında başlayan mevcut beş yıllık planda ayrılan yaklaşık 43 trilyon yenin yaklaşık 1,8 katına çıkacak. Hükümetin yıl sonuna doğru bütçeyi hazırlaması ve güvenliğe ilişkin üç temel belgeyi güncellemesi sırasında rakamın değişebileceği belirtiliyor.
İnsansız hava araçları ve tedarik maliyetleri
Kaynaklardan biri, yeni savunma bütçesinden çok sayıda insansız hava aracı dahil çeşitli alımların finanse edilmesinin beklendiğini söyledi. Aynı kaynak, yenin döviz karşısında değer kaybetmesinin savunma ekipmanı tedarik maliyetlerini artırdığına dikkat çekti.
İkinci kaynak, nihai tutarın 70 trilyon yenin orta veya üst seviyelerinde oluşabileceğini ifade etti. Yetkili ayrıca Doğu Asya’daki güvenlik koşulları dikkate alındığında bu miktarın yeterli olup olmayacağının tartışmalı olduğunu, kesin rakamın hükümet ile koalisyon ortakları arasındaki görüşmelerde netleşeceğini aktardı.
Mevcut planın öncelikleri
Japonya, 2022 yılı sonunda hazırlanan mevcut geliştirme programında savunma harcamalarını başlangıçta ayrılan 27,5 trilyon yenden önemli ölçüde artırmıştı. Halen uygulanan plan; karşı saldırı kapasitesi sağlaması hedeflenen uzun menzilli füzeler ile askeri teçhizat için mühimmat ve yedek parça tedarikine odaklanıyor.
Tokyo’dan “yeni kriz çağı” uyarısı
Japonya Savunma Bakanlığı, 4 Ağustos’ta yayımladığı ve tam İngilizce çevirisi 2026 yılı ekim ayı sonunda çıkan “Japonya’nın Savunması 2026” başlıklı yıllık savunma beyaz kitabında, ülkenin “yeni bir kriz çağına” girdiğini bildirmişti.
Rekor uzunlukta 598 sayfadan oluşan raporda, askeri harcamalardaki tarihi yükseliş öne çıkan başlıklardan biri oldu. ABD silahlı kuvvetlerinin yeniden konuşlandırılması için yapılan harcamalar da dahil olmak üzere Japonya’nın savunma giderleri ilk kez 9 trilyon yeni geçti.
Bu harcama seviyesi, Tokyo’nun savunma bütçesini gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 2’sine yükseltme hedefi doğrultusundaki takvimi de hızlandırdı.
Raporda Pekin yönetiminin askeri faaliyetleri ve şeffaflık eksikliği, “benzeri görülmemiş ve en büyük stratejik meydan okuma” şeklinde tanımlandı. Bu değerlendirmeye gerekçe olarak Çin ordusunun Doğu Çin Denizi ve Batı Pasifik çevresindeki artan tatbikatları ile aynı dönemde gerçekleştirdiği uçak gemisi görev grubu intikalleri gibi deniz faaliyetleri gösterildi.
