ABD’deki ara seçim sonuçları, Demokratların Temsilciler Meclisi ve Senato’da çoğunluğu elde etmesiyle Donald Trump ile Cumhuriyetçi Parti açısından büyük bir yenilgiye dönüştü. Reuters, sonuçlar kesinleşmeden önce “Mavi Dalga”nın boyutunu yedi çarpıcı sayıyla ortaya koydu.
Resim ülke genelinde değişti
Demokrat adaylar, Cumhuriyetçilerin Güney Karolina, Teksas ve Iowa gibi muhafazakar kalelerinde dahi önemli kazanımlar sağladı. Hispanik nüfusun yoğun olduğu bölgelerden, Demokratların nesiller boyunca kazanamadığı Cumhuriyetçi kalelere kadar ülkenin neredeyse tamamında Cumhuriyetçilerin oyları geriledi.
Yaklaşık 2 bin 200 ilçenin yüzde 99’unda Cumhuriyetçiler oy kaybetti. Gerileme; zengin ve yoksul bölgelerin yanı sıra şehirlerde ve banliyölerde de görüldü. Oy sayımının yapıldığı ilçelerde Cumhuriyetçilerin oy oranı, Trump’ın 2024’teki sonucuna kıyasla 8 puan düştü.
Kalelerde Demokratların yükselişi
Kansas’ta seçmenler, 94 yıl aradan sonra ilk kez bir Demokratı Senato’ya gönderdi. Demokrat aday Adam Hamilton, eyalette yaklaşık 5 puan farkla öne çıktı.
Teksas’ta Demokrat James Talarico, Trump’ın açıkça desteklediği Ken Paxton’ı yaklaşık 12 puan geride bırakarak seçimi kazandı.
Hispanik nüfusun çoğunlukta olduğu 64 ilçenin tamamında Demokratların oyları belirgin biçimde arttı. Bu ilçelerde Cumhuriyetçilerin oy oranı, Trump’ın 2024’te aldığı sonuca göre 14 puan daha düşük oldu. Değişim, ülkenin diğer bölgelerindekinden çok daha yüksek gerçekleşti.
Meksika sınırındaki Teksas’a bağlı Hidalgo County’de Cumhuriyetçilerin oy oranı yaklaşık 25 puan azalırken, Trump’ın 2024’te kazandığı Florida’daki Miami-Dade County’de düşüş 10 puan oldu.
Temsilciler Meclisi’nde dikkat çeken kayıplar
Cumhuriyetçiler şimdiye kadar, Trump’ın iki yıl önce 11 puandan daha az farkla kazandığı hiçbir Temsilciler Meclisi seçim bölgesinde galip gelemedi. Bu tablo, Demokratların yükselişinin normal koşullarda yeniden seçilmesi beklenen Cumhuriyetçi milletvekillerini de koltuklarından edebilecek düzeye ulaştığını gösterdi.
Demokratlar ayrıca Trump’ın 15 puandan fazla farkla kazandığı dört seçim bölgesini ele geçirdi. Bunlardan Indiana’daki yarışta Demokrat J.D. Ford, görevdeki Victoria Spartz’ı açık farkla yendi. Trump, aynı bölgede yaklaşık 17 puan farkla kazanmıştı.
Trump, iki yıl önce Alaska ve Mississippi’de de seçimi çift haneli farklarla tamamlamıştı.
Abdul El Sayed tarihe geçti
Michigan’da yarışan Abdul El Sayed, ABD’de Senato’ya seçilen ilk Müslüman oldu.
Cumhuriyetçiler, bazı eyaletlerde seçim bölgelerinin sınırlarını yeniden düzenleyerek Temsilciler Meclisi çoğunluklarını korumayı hedeflemişti. Ancak bu plan sonuç vermedi.
Partinin hedefindeki Demokratlara ait 15 sandalye el değiştirmedi. Demokratlar bunların 10’unu kazandı; kalan beş yarışın sonucu ise henüz kesinleşmedi.
Florida’da Demokratlar yaklaştı
Demokratik sosyalist Angie Nixon, Trump’ın kendi evi olarak gördüğü ve siyasi gücünün önemli kaynaklarından biri olan Florida’da Senato seçimini 3 puan farkla kaybetti. Trump, iki yıl önce yeniden seçildiğinde Florida’yı 13 puan farkla almıştı.
Florida’daki Demokratlara yöneliş, Teksas, Güney Carolina ve Kansas’ta görülen değişimin yarısı düzeyinde kaldı.
Cumhuriyetçiler, salı günü sandıkların açılmasından önce rekabetçi kabul edilen Temsilciler Meclisi veya Senato yarışlarının hiçbirini kazanamadı.
Trump yenilgiyi İran savaşına bağladı
Seçimlerin ardından açıklama yapan Trump, Cumhuriyetçilerin kaybında İran savaşının önemli rol oynadığını kabul etti. Bununla birlikte Tahran’a yönelik askeri müdahaleyi savunmayı sürdürdü.
İran savaşının seçim yenilgisinden büyük ölçüde sorumlu olduğu görüşüne katılan Trump, savaşın gerekli olduğunu belirterek, “Buna değdi. İran’ın nükleer silaha sahip olmasına izin veremezsiniz.” ifadelerini kullandı.
Trump, kendi adının oy pusulasında yer almamasının da sonucu etkilediğini savundu ve “Eğer ben aday olsaydım kazanırdık.” dedi.
Cumhuriyetçi adayların performansını da değerlendiren Trump, kendisine yönelik seçmen desteğinin diğer adaylara taşınamadığını belirterek, “Bize duyulan sevgiyi adaylara yansıtamadık.” ifadesini kullandı.
Demokratların Kongre’de çoğunluğu sağlamasıyla görev süresinin kalan iki yılında daha güçlü bir muhalefetle karşılaşacak olan Trump, yine de Demokratlarla çalışabileceği mesajını verdi. “Muhtemelen Demokratlarla iyi anlaşacağım” diyen Trump, olası bir azil süreci için ise “Beni azletmeye kalkarlarsa bu, Demokrat Parti’yi mahveder.” diye konuştu.
