Osmangazi Belediyesi’nin Cumhuriyet’in 103’üncü yıl dönümü kapsamında düzenlediği Medya Buluşmaları’nda araştırmacı yazar Aydın Keleşoğlu, Cumhuriyet’e uzanan tarihsel süreci ve Milli Mücadele yıllarında basının sorumluluğunu genç gazeteci adaylarıyla paylaştı.
Atatürk’ün gençlik yıllarındaki hedefleri
Gençlik ve Girişimcilik Merkezi’nde, Sevda Kurul’un moderatörlüğünde gerçekleştirilen etkinlikte Keleşoğlu; Cumhuriyet’in kuruluşuna giden yolu, Mustafa Kemal Atatürk’ün gençlik döneminden itibaren geliştirdiği fikirleri ve basının toplumu bilinçlendirmedeki rolünü anlattı.
Cumhuriyet’in ilanının uzun yıllara yayılan bir mücadelenin sonucu olduğunu belirten Aydın Keleşoğlu, Atatürk’ün henüz genç yaşlarda ülkenin geleceğine dair düşünceler geliştirdiğini ifade etti.
Atatürk’ün Harp Okulu yıllarından itibaren düşüncelerini yaymak ve toplumu bilinçlendirmek için gazeteciliğe yöneldiğini söyleyen Keleşoğlu, şöyle konuştu:
“Cumhuriyetin kuruluşunun ardında 21 yıllık bir mücadele var. Tarih 1902. 21 yaşında bir genç düşünün; Harp Okulu’nu bitirmiş akademiye gitmek üzere olan Mustafa Kemal, Ali Fuat Cebesoy ve Osman Nizami Paşa ile ülkenin geleceğini, memleketin halini konuşuyor. Bir devlet sisteminden söz ediyor, Osmanlı İmparatorluğu’nun geleceğinden kaygı duyarak bir takım idealler ve planlar yapıyor. Mücadeleye girişiyor. Türk milletinden, Türk toplumundan söz ediyor. O tarihlerde Türk milletinden, millet kavramından söz etmek zor. O genç, bir yıl sonra gazete kuruyor ve o kurduğu gazeteyle arkadaşlarını bilinçlendirmeye, toplumu uyandırmaya çalışıyor. Kafasında millet yönetimi, millet iradesi, milletin kendi kendisini yönetmesi var bu da ‘Cumhuriyet’ demek”dedi.
“Lozan’da önemli bir kimlik kazanıyoruz”
Mustafa Kemal Atatürk’ün kurduğu Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin önemine değinen Araştırmacı Yazar Aydın Keleşoğlu, şu ifadeleri kullandı:
“Bu meclis ile birlikte bir ordu kuruluyor, Kurtuluş Savaşı veriliyor, kazanılıyor. Lozan’da da çok önemli bir kimlik kazanıyoruz ve 23 Eylül 1923’te Atatürk, Avusturya basınına ‘Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir, bu iki sözü bir tek şeyle ifade edebiliriz; Cumhuriyet’ diyor. Bakın bu 1902’den başlayan bir süreç. Cumhuriyeti ve bütün gerekliliklerini düşünmek, kimsenin göremediğini görmek, işte bu liderliktir. Bu Atatürk’e has bir şey” dedi.
Milli Mücadele’de basının rolü
Keleşoğlu, programda Milli Mücadele döneminde basının üstlendiği görevi de ele aldı. Atatürk’ün Harp Okulu yıllarında gazete çıkarmasından 1918’de Mimber gazetesini kurmasına uzanan sürecin, toplumu bilinçlendirme amacının bir parçası olduğunu belirtti.
Anadolu basınının büyük zorluklara rağmen önemli çalışmalar yürüttüğünü kaydeden Keleşoğlu, “Anadolu’da kurulan gazeteler, gazetecilik dersi vererek yoklukta nasıl gazete kurulduğunun örneklerini kahramanlıklarla anlatır. Mesela Tokat’taki Emel Gazetesi. Kağıt yok, bakkaldaki kese kağıtlarını toplayıp üzerine Kuvay-ı Milliye bildirilerini, Atatürk’ün mücadelelerini yayınlayarak toplumu uyandırmaya çalışıyorlar” açıklamasında bulundu.
Etkinliğin sonunda Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir, katkılarından dolayı Araştırmacı Yazar Aydın Keleşoğlu’na plaket verdi. Osmangazi Belediyesi’ne teşekkür eden Keleşoğlu, Yıldırım Ticaret Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’nde gazetecilik eğitimi gören gençlerle de ilgilendi.
