Donald Trump, Vladimir Putin ve Şi Cinping, 19 Kasım’da Çin’in Şencen kentinde ilk kez üçlü bir görüşme gerçekleştirecek. Zirve, dünya düzenini etkileyebilecek yeni bir Yalta Konferansı ihtimali üzerinden tartışılıyor.
Üç lider 19 Kasım’da Çin’de buluşacak
Beyaz Saray, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in 19 Kasım’da Çin’in Şencen kentinde bir araya geleceğini açıkladı.
Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği Zirvesi kapsamında yapılacak görüşme, tarihte üç liderin gerçekleştireceği ilk üçlü toplantı olacak.
Zirve neden Yalta Konferansı’yla karşılaştırılıyor?
Planlanan buluşma, şimdiden yeni bir Yalta Konferansı tartışmasını gündeme taşıdı. 1945’te İkinci Dünya Savaşı’nın son döneminde ABD Başkanı Franklin Roosevelt, Sovyet lider Josef Stalin ve İngiltere Başbakanı Winston Churchill, Yalta’da bir araya gelmişti.
Savaş sonrasındaki dünya düzeninin temellerinin atıldığı konferans, büyük güçlerin nüfuz alanlarını belirlediği dönemin simgesi haline gelmişti. Aradan geçen 81 yılın ardından dikkatler bu kez Çin’deki zirveye çevrildi.
Liderlerin gündemleri birbirinden farklı
Trump’ın toplantıdaki öncelikleri arasında nükleer silahların azaltılması ve İran’daki savaş bulunuyor.
Putin ise görüşmeyi, Ukrayna’daki savaşı Moskova’nın çıkarlarına uygun bir anlaşmayla sonlandırmak için fırsat olarak görüyor. Bununla birlikte Washington, Ukrayna’nın üçlü zirvenin gündeminde yer almadığını bildirdi.
Zirvenin ev sahibi Şi Cinping, özellikle nükleer silahların sınırlandırılması konusunda isteksiz bir tutum sergiliyor. Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya’nın her birinde 5 binden fazla nükleer savaş başlığı bulunurken, Çin’in yaklaşık 500 başlığı var. Pekin, Washington ve Moskova ile aynı sınırlamalara tabi olmak istemiyor.
Ukrayna ve Tayvan kararların dışında kalmaktan kaygılı
Üç büyük gücün toplantısı, zirvede temsil edilmeyen ülkelerde endişeye yol açıyor. Ukrayna ve Tayvan, geleceklerini etkileyecek kararların kendileri bulunmadan alınmasından kaygı duyuyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, geçen ay yaptığı açıklamada, “Nüfuz alanlarının tekrardan paylaşıldığı yeni bir Yalta” istemediklerini söylemişti.
Trump’ın Çin’de Şi Cinping ile ayrıca ikili bir görüşme yapması planlanıyor. Putin ile baş başa görüşme ise programda bulunmuyor.
