ABD Başkanı Donald Trump, İran politikası konusunda sert tonunu sürdürerek Tahran’ın karşısında “anlaşma ya da tam teslimiyet” dışında başka bir seçenek olmadığını savundu. İran ise Washington ile doğrudan ya da dolaylı herhangi bir müzakerenin yürütülmediğini, yalnızca Umman’la Hürmüz Boğazı konusunda diplomatik temasların sürdüğünü açıkladı.
İran’ın tutumu: ABD ile görüşme yok
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD’nin açıklamalarını reddetti. Bekayi, Washington ile görüşme yapılmadığını ve gün içinde böyle bir planın olmadığını belirtti.
Umman üzerinden Hürmüz temasları sürüyor
İranlı yetkililer, Umman ile Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğini düzenlemek ve geçici bir deniz ulaşım koridoru kurulması amacıyla temasların sürdüğünü kaydetti. Görüşmelerin boğazdaki ticari geçişlerin yeniden düzenlenmesi ve güvenli seyrüsefer koşullarının sağlanması üzerinde yoğunlaştığı ifade edildi.
Pezeşkiyan: Bölgesel istikrarsızlığı büyütmek istemiyoruz
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise ülkesinin bölgede gerilimi artırmak istemediğini ancak güvenlik ve ulusal çıkarları için gereken karşılığı vereceklerini söyledi.
Tahran yönetiminin açıklamaları, diplomasinin tamamen kapanmadığı ancak muhtemel bir askeri çatışmaya karşı hazırlıkların sürdüğü mesajını taşıdı.
Trump’tan petrol şirketlerine çağrı
Trump, İran’a ilişkin açıklamalarının yanı sıra ABD’li petrol şirketlerine akaryakıt fiyatlarını düşürme çağrısında bulundu. Chevron Üst Yöneticisi Mike Wirth’ü hedef alan Trump, şirket yöneticisinin petrol sektörü için sağlanan hükümet desteğinden söz etmediğini savundu. Trump, “Kendi politikalarımız olmasaydı ABD petrol sektörü ciddi sorunlarla karşı karşıya kalırdı.” diyerek, “Tüketiciye yansıyan perakende petrol fiyatlarını hemen düşürün.” ifadelerini kullandı.
Küresel petrol fiyatları, Trump’ın hafta sonu İran’a yönelik yeni bir saldırı düzenlemekten vazgeçtiğini ve hızlı bir anlaşma arayışında olduğunu açıklamasının ardından sert geriledi. Ancak İran yönetimi, ABD ile planlanmış bir müzakere bulunmadığını yineledi.
CENTCOM: Binden Fazla Gemiye Yardım Sağlandı
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, mayıs ayının başından bu yana Hürmüz Boğazı’ndan geçen yaklaşık bin ticari gemiye destek sağlandığını açıkladı. CENTCOM’a göre destek verilen gemiler, toplamda yaklaşık 500 milyon varil ham petrol taşıdı. ABD ordusu, kuvvetlerinin yüksek alarm seviyesinde bulunduğunu ve stratejik su yolundan geçmek isteyen ticari gemilere destek vermeye hazır olduğunu belirtti. Dünya petrol ticaretinin barış dönemlerinde yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçerken, enerji fiyatları ve küresel tedarik güvenliği açısından bu gelişmeler yakından izleniyor.
Pakistan’dan İran’a ziyaret çağrısı
Pakistan Dışişleri Bakanı Muhammed İshak Dar da İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede bölgesel ve uluslararası gelişmeler ile işgal altındaki Doğu Kudüs’te kötüleşen durum ele alındı. Pakistan Dışişleri Bakanlığı, Dar’ın Arakçi’yi mümkün olan en kısa sürede Pakistan’ı ziyaret etmeye davet ettiğini bildirdi. Pakistan, İran ile ABD arasındaki gerilimin azaltılmasına yönelik diplomatik girişimlerde aktif rol üstlenen bölge ülkeleri arasında yer alıyor.
