2027 yılı kentsel dönüşüm kaynağındaki artışa ilişkin değerlendirmede bulunan İMSİAD ve İMSİFED Yönetim Kurulu Başkanı Şeref Demir, desteğin ekonomik durum ile yapıların risk seviyesine göre önceliklendirilmesini istedi.
Öncelik ödeme gücü olmayan hak sahiplerine verilmeli
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın açıkladığı bütçe teklifinde kentsel dönüşüm için öngörülen artışın önemli bir fırsat sunduğunu belirten Demir, tüm hak sahiplerine eşit miktarda yardım yapılmasının adil sonuç vermeyebileceğini söyledi.
Bazı ailelerin dönüşüm giderlerini kendi olanaklarıyla karşılayabildiğini, bazı vatandaşlar içinse bu maliyetin ağır bir yük olduğunu aktaran Demir, kamu desteğinin maddi imkânsızlıklar sebebiyle riskli binalarda yaşamayı sürdürenlere öncelik tanıyacak şekilde planlanması gerektiğini vurguladı. Hane geliri, konutun hak sahibinin tek evi olup olmadığı ve kişinin dönüşüm maliyetine ayırabileceği payın değerlendirilmesini önerdi.
Hibe, kredi ve kira desteği seçenekleri
Demir, desteklerin vatandaşların gelir düzeyine göre çeşitlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Ödeme kapasitesi düşük aileler için kademeli hibe modelinin uygulanabileceğini belirten Demir, dönüşüm giderlerinin bir bölümünü karşılayabilecek düzenli gelire sahip kişilere uygun şartlarda uzun vadeli kredi sağlanmasını önerdi.
İnşaat devam ederken geçici olarak başka bir konuta taşınmak zorunda kalan ailelere de ekonomik durumları dikkate alınarak kira yardımı yapılmasının önemine değindi.
Birkaç ailenin finansman sorunu projeyi durdurabiliyor
Aynı apartmanda yaşayan hak sahiplerinin mali koşullarının farklılık gösterebildiğine dikkat çeken Demir, bazı projelerin birkaç ailenin ödeme güçlüğü nedeniyle başlatılamadığını kaydetti.
Hak sahiplerinin çoğu dönüşüme hazır olsa dahi bazı ailelerin finansman bulamamasının bütün binadaki süreci geciktirebildiğini belirten Demir, kamu desteğinin bu aşamada devreye girmesiyle daha fazla ailenin güvenli konutlara taşınabileceğini ifade etti.
Kentsel dönüşüm bütçesinin başarısının yalnızca kullanılan kaynak miktarıyla değerlendirilmemesi gerektiğini dile getiren Demir; başlatılan proje sayısının, yenilenen riskli konutların ve güvenli yapılara geçen ailelerin düzenli biçimde izlenmesini istedi. Elde edilen sonuçların kamuoyuna açıklanmasının kaynak kullanımında şeffaflığı güçlendireceğini söyledi.
Bursa için finansman ve uygulama planı talebi
Bursa’daki riskli yapı stokunun yenilenmesinin konut güvenliğinin yanı sıra kentin ekonomik ve üretim kapasitesinin korunması açısından da önemli olduğunu vurgulayan Demir, illere ulusal bütçeden aktarılacak kaynak belirlenirken deprem tehlikesi, riskli bina sayısı ve vatandaşların finansman ihtiyacının birlikte ele alınmasını istedi.
Şehirde dönüşüm bekleyen ve finansman açığı bulunan projelerin tespit edilmesi gerektiğini belirten Demir, söz konusu projelerin uygun krediler ve kamu yardımlarıyla desteklenmesini önerdi. Belediyelerle planlama, altyapı ve ruhsat süreçlerinin en baştan koordineli yürütülmesinin de vatandaşların ödeme ve taşınma planlarını kolaylaştıracağını ifade etti.
İMSİAD ve İMSİFED olarak kamu kurumları, yerel yönetimler ile finans kuruluşlarıyla iş birliği yapmaya hazır olduklarını bildiren Demir, asıl amaçlarının maddi yetersizlikler nedeniyle yıllardır dönüşüm bekleyen aileleri güvenli konutlara kavuşturmak olduğunu söyledi.
