50,58USD %0,22
55,61EURO %-0,03
11.131,32BIST %-2,36
92,49Petrol %0,55
5.731,95GR. ALTIN %-3,48

Levent Alpöge, Riemann Hipotezi’ni çözdüğünü açıkladı

Anthropic araştırmacısı Levent Alpöge, Claude ile Riemann Hipotezi’ni çözdüğünü öne sürdü; kanıtın kabulü için bağımsız inceleme ve iki yıl gerekiyor.

featured

Anthropic araştırmacısı Levent Alpöge, şirketin yapay zeka modeli Claude’un desteğiyle 160 yılı aşkın süredir çözülemeyen Riemann Hipotezi için bir kanıt bulduğuna inandığını açıkladı. Ancak iddia henüz bağımsız uzmanlar tarafından doğrulanmadı.

Kanıt Claude’un desteğiyle hazırlandı

Türk kökenli araştırmacı Alpöge, cuma günü yayımladığı dört sayfalık notta “Claude ile birlikte çalışarak Riemann Hipotezi’nin bir kanıtını bulduğuma inanıyorum.” ifadelerini kullandı.

Alman matematikçi Bernhard Riemann’ın 1859’da ortaya attığı hipotez, asal sayıların dağılımıyla ilgileniyor ve soyut matematiğin en önemli açık problemleri arasında kabul ediliyor. Alpöge, geliştirdiği yöntemin Genelleştirilmiş Riemann Hipotezi olarak bilinen daha kapsamlı sorunu da çözdüğünü belirtti.

Alpöge, Claude’un yardımıyla kanıtın Lean adlı programlama dilinde yazılmış bir versiyonunu oluşturduğunu ve şimdilik yalnızca bu sürümü paylaştığını söyledi. Matematiksel argümanların bilgisayar ortamında kontrol edilmesini sağlayan Lean sayesinde hazırlanan tam kapsamlı yazılı metnin son derece uzun olacağını belirten araştırmacı, çalışmadaki tüm matematiksel ayrıntılara henüz tam hakim olmadığını ve metni kurallara uygun şekilde yazmayı planladığını kaydetti.

Uzmanlar kanıtı henüz incelemedi

Riemann Hipotezi alanında önde gelen isimlerden Brian Conrey, AFP’ye yaptığı açıklamada “İnsanlık tarihinde çok büyük bir an. Sanırım matematikte şimdiye kadar yaşanmış en büyük gelişme” dedi.

Conrey, “Bunun geleceğini gerçekten hiç öngörmemiştim” sözleriyle henüz yazılı bir taslak görmediğini, yalnızca Alpöge’nin internet sitesindeki notları okuduğunu ve çalışmanın bir kopyasını istediğini aktardı.

İlk izlenimini “Ciddi biçimde karmaşık görünüyor. Hiçbir insanın bunu bulmaya yaklaştığını sanmıyorum” sözleriyle paylaşan Conrey, ayrıca “bunu yapmanın daha basit yolları olacaktır” değerlendirmesinde bulundu.

Çözüm için iki yıllık inceleme şartı var

Riemann Hipotezi, Clay Matematik Enstitüsünün 2000 yılında belirlediği ve her birinin çözümüne 1 milyon dolar ödül koyduğu yedi Milenyum Ödülü probleminden biri.

Enstitünün kurallarına göre bir çözümün kabul edilmesi için hakemli bir dergide yayımlanması ve iki yıllık inceleme sürecinden geçmesi gerekiyor.

Anthropic, ağustos ayında Claude’un henüz piyasaya sürülmemiş bir sürümünün Riemann Hipotezi’yle bağlantılı uzun süredir geçerli bir sonucu geliştirdiğini duyurmuş, ancak hipotezin kanıtlanmadığını özellikle belirtmişti. Anthropic’in borsadaki rekor ilk işlem günü ise duyurudan bir gün önce gerçekleşmişti.

Alpöge duyuru öncesinde CEO’ya danıştı

Alpöge, sonucu kamuoyuna açıklamadan önce Anthropic CEO’su Dario Amodei’ye danıştığını söyledi. Araştırmacı, ayrıntı vermeden duyurunun zamanlamasının şüpheyle karşılanabileceğini kabul etti.

Rakip şirket OpenAI de iki ay önce bir yapay zeka modelinin, akışkanların hareketini yöneten denklemlerle ilgili başka bir Milenyum Ödülü problemini çözdüğünü açıklamıştı. Matematikçiler kanıtın doğru göründüğünü, fakat henüz bütünüyle denetlenmediğini ifade ediyor.

New York Üniversitesinden matematikçi Tristan Buckmaster ile akışkanlar üzerine benzer problemler üzerinde çalışan Alpöge, bu çalışmanın kime ait olduğuna ilişkin anlaşmazlığın merkezinde yer almıştı. OpenAI ise herhangi bir usulsüzlük yapmadığını savunmuştu.

New York Üniversitesinde konuk matematik profesörü olan Nestor Guillen, “Bu kez aynı türden bir kurumsal tartışma yaşanmayabilir” diyerek memnuniyetini dile getirdi.

Guillen, kanıtı henüz tamamen anlamadığını açıkça söylediği için Alpöge’yi takdir etti. Ayrıca araştırmacının anlattığı ortak çalışma sürecinin yapay zekanın “daha çok bir araç gibi” işlediğini gösterdiğini ve bunun “makine tanrı fikrini” dağıtmaya yardımcı olduğunu vurguladı.

Levent Alpöge, Riemann Hipotezi’ni çözdüğünü açıkladı

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter

Akşam Kapanışı 21 Kasım 2026 akşam Haber Bülteni
Giriş Yap

Bursa Kulisx ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

KAI ile Sohbet Et

Bursa Kulis ile Haber Hakkında Sohbet

Yapay zeka asistanı

Merhaba, Ziyaretçi 👋

Bugün nasıl yardımcı olabilirim?

Dünya Levent Alpöge, Riemann Hipotezi’ni çözdüğünü açıkladı

Yapay zeka yanlış bilgi üretebilir