Büyük Manchester Belediye Başkanı olarak “Kuzeyin Kralı” lakabını alan Andy Burnham, cuma günü düzenlenen özel konferansta İşçi Partisi’nin lideri seçildi. Burnham, bölge çıkarlarını koruma kararlılığıyla bu unvanı kazanmıştı.
Büyük Manchester Belediye Başkanı olarak görev yaptığı dönemde bölge çıkarlarını koruma kararlılığı nedeniyle “Kuzeyin Kralı” lakabıyla anılan Burnham, bugün düzenlenen özel konferansta İşçi Partisi’nin yeni lideri seçildi. Bu gelişmeyle birlikte Burnham, Reform UK partisinin yükselişini durdurma vaadiyle son on yılda ülkenin yedinci başbakanı olma yolundaki son adımı tamamladı.
Milletvekilleri ve parti yetkililerine seslenen Burnham, yönetimi devralmaya hazır olduğunu belirterek, “unutulmuş bölgelerdeki” insanlara yeniden umut aşılamak için çalışacağını ifade etti. “Bizler birleştik ve bu birliktelikten doğan gücü, siyasetin kendilerine yeniden umut vermesini çok uzun süredir bekleyen insanların ve bölgelerin hizmetine sunuyoruz. Herkese umutlarını geri vereceğiz” dedi.
Burnham ayrıca, pazartesi günü başbakanlık görevini devralacağı Keir Starmer’a da teşekkür etti. İşçi Partisi çevreleri, pazartesi gününden itibaren yeni kabine üyelerini ve Burnham’ın yönetim yaklaşımını görmeyi bekliyor.
GÜÇ DENGELERİNİ YENİDEN KURMA VAADİ
Göz ardı edildiğini hisseden bölgelere umut vaat etmesine rağmen Burnham’ın ülkeyi nasıl yöneteceğiyle ilgili detaylar henüz netleşmedi. Geçen ay Makerfield bölgesinden milletvekili seçilerek parlamentoya dönen Burnham, o tarihten bu yana yalnızca bir konuşma yaptı. Bu süreç, kamuoyundaki popülaritesini kaybeden ve kendi milletvekillerinin desteğini yitiren Starmer’ın görevden ayrılması ve yerine Burnham’ın geçmesiyle sonuçlanan dört haftalık bir dönemin başlangıcı oldu.
Burnham yaptığı konuşmada, iç politika gündeminin ana hatlarını çizerek, Londra’daki yetkilerin ülkenin diğer bölgelerine devredileceği büyük bir güç dengesi değişimi gerçekleştirmek istediğini kaydetti. Yeni lider, bu adımla eşitsizliğin azaltılacağını ve seçmenleri Reform UK partisine yönlendiren öfkenin önüne geçileceğini düşünüyor. Reform UK’in yükselişini durdurma planı, en geç 2029 yılında yapılması gereken genel seçimlerde koltuklarını Nigel Farage liderliğindeki popülist partiye kaptırmaktan korkan İşçi Partisi milletvekillerinin desteğini kazandı.
Reform UK, aylardır kamuoyu yoklamalarında ilk sırada yer alıyor. Ancak son haftalarda Farage’ın zengin bağışçılardan fon kabul etmesi, parti imajına zarar verirken Burnham’a İşçi Partisi’nin konumunu güçlendirmek için bir alan açtı. Öte yandan Burnham’ın vaatlerini gerçekleştirmek için önünde kısıtlı bir zaman bulunuyor. Genel seçimlere en fazla üç yıl kalmışken Burnham’ın uzun vadeli planlara dayanan vaatlerini hızla uygulamaya koyması gerekiyor. Ekonomik kalkınma uzmanlarını temsil eden bağımsız bir kuruluş olan Ekonomik Kalkınma Enstitüsü’nün Direktörü Nigel Wilcock, Burnham’ın ekonomik büyüme konusunda yıllardır farklı bir yaklaşımı savunduğunu belirterek, “Asıl zorluk, bu vizyonu gerçeğe dönüştürmektir” değerlendirmesini yaptı.
ANDY BURNHAM KİMDİR?
Tam adıyla Andrew Murray Burnham, modern İngiliz siyasetinin en dikkat çekici figürlerinden biri. Kendisini partinin “yumuşak sol” kanadıyla bağdaştıran ve “sosyalist” olarak tanımlayan Burnham’ın siyasi çizgisi, kamuoyunda sıklıkla “Mançesterizm” olarak adlandırılıyor. 7 Ocak 1970 doğumlu Andy Burnham, İngiltere’nin kuzeyinde, Liverpool ile Manchester arasında yer alan Culcheth kentinde büyüdü. Henüz 15 yaşındayken İşçi Partisi’ne katılan Burnham, Newton-le-Willows’taki St Aelred’s Katolik Lisesi’ni bitirdikten sonra Cambridge Üniversitesi Fitzwilliam Koleji’nde İngiliz Dili ve Edebiyatı eğitimi aldı.
Kariyerinin ilk döneminde Tessa Jowell için araştırmacılık yapan ve dönemin Kültür Bakanı Chris Smith’e özel danışmanlık veren Burnham, 2001 genel seçimlerinde Greater Manchester bölgesindeki Leigh seçim bölgesinden milletvekili seçilerek parlamentoya girdi. Tony Blair ve Gordon Brown hükümetlerinde hızla yükselen Burnham, kabinede önemli görevler üstlendi. Hazine Başsekreterliği ve Kültür Bakanlığı yaptı. Kültür Bakanlığı döneminde, Birleşik Krallık futbol tarihinin en büyük trajedilerinden biri olan Hillsborough faciasının aydınlatılması için “Hillsborough Bağımsız Paneli”nin kurulmasını sağladı.
2009 yılında Sağlık Bakanlığı’na getirilen Burnham, bu dönemde domuz gribi salgınıyla mücadeleyi yönetti ve Stafford Hastanesi skandalına yönelik bağımsız bir soruşturma başlattı. İşçi Partisi’nin 2010 yılında iktidarı kaybetmesinin ardından, Ed Miliband ve Jeremy Corbyn’in gölge kabinlerinde Eğitim, Sağlık ve İçişleri Bakanlığı görevlerini yürüttü. 2010 ve 2015 yıllarındaki İşçi Partisi liderlik yarışlarına girdi ancak bu seçimleri sırasıyla dördüncü ve ikinci sırada tamamladı. 2017 yılında yeni kurulan Greater Manchester Belediye Başkanlığı için partinin adayı olan Burnham, seçimi kazanarak parlamentodaki koltuğundan istifa etti. Belediye başkanlığı döneminde şehirdeki tramvay ve otobüs ağlarını “Bee Network” adı altında birleştirerek ulaşımda büyük bir reform gerçekleştirdi. Kovid-19 salgını sırasında, İngiltere’nin kuzeyindeki haneler için daha fazla mali destek talep ederek merkezi hükümete karşı bayrak açtı; bu kararlı duruşu ona halk arasında “Kuzeyin Kralı” unvanını kazandırdı. Burnham, bu popülaritesiyle 2021 ve 2024 belediye seçimlerini de rahatça kazandı. İşçi Partisi’nin 2024’te yeniden iktidara gelmesinden sonra, Başbakan Keir Starmer’ın popülaritesi hızla düşerken Burnham Greater Manchester’daki güçlü halk desteğini korudu. Parti içindeki bazı engelleme girişimlerine rağmen, Starmer liderliğine olan güvenin sarsılmasıyla birlikte Burnham, doğal bir halef olarak öne çıktı. Geçen ay Makerfield seçim bölgesindeki ara seçimi kazanarak Avam Kamarası’na geri dönen Burnham, yasa gereği belediye başkanlığından istifa etti.
