Bursa’nın İznik ilçesinde, geçmişi Bizans dönemine uzanan ve halk arasında “sarı altın” adıyla anılan coğrafi işaretli Müşküle üzümünde hasat başladı. Bu yılki rekolte bolluğu, ürününü tarlada kilosu 35 liradan satan üreticileri memnun etti.
10 bin dekarda 30 bin ton üretim
İznik Gölü çevresindeki verimli topraklarda yetişen Müşküle üzümü, yaklaşık 10 bin dekarlık alanda üretiliyor. Yıllık ortalama 30 bin ton ürün alınan üzüm, lezzeti, kendine özgü aroması, ince kabuğu ve uzun süre saklanabilmesiyle öne çıkıyor.
Yüzyıllardır bölgenin başlıca tarımsal ürünlerinden biri olan Müşküle üzümünün tarihinin Bizans Devleti dönemine kadar uzandığı belirtiliyor. İznik’in Osmanlı tarafından fethedilip başkent ilan edildiği dönemde de beyliğin sofralarında tüketildiği biliniyor. Her yıl eylül ayında başlayan hasat sırasında yüzlerce üretici bağlara girerek yıl boyunca emek verdikleri ürünleri topluyor.
Çekirdeğiyle de dikkat çekiyor
Müşküle üzümünün çekirdeklerinin antioksidan açısından zengin olduğu ifade ediliyor. Uzmanlar, üzüm çekirdeğinde vücudu serbest radikallere karşı korumaya yardımcı olabilecek bileşenler bulunduğunu belirtirken, halk arasında çekirdek tüketiminin kansere karşı koruyucu olduğuna inanılıyor.
Ürün, iç piyasadaki talebin yanı sıra Azerbaycan ve Rusya’ya da gönderiliyor. Uzun süre bozulmadan saklanabilmesi, üreticilere pazarlama avantajı sağlarken bölge ekonomisine de katkı sunuyor. Hasadın başlamasıyla üreticiler kaliteli ürün ve verimli bir sezon bekliyor.
Üreticiden fiyat farkı çağrısı
İznik Çamdibi Mahallesi Muhtarı ve üzüm üreticisi Halil Küçüker, aracılar nedeniyle tarladaki fiyatla tüketiciye ulaşan bedel arasındaki farkın büyüdüğünü belirterek şunları söyledi: “Tüketici ucuza yesin biz onu istiyoruz. Bizden 30 liraya aldıkları ürünü 100 liraya satmasınlar, 40-50 liraya satsınlar vatandaşlar ucuza yesin. Mahsul dalında kalmasın. Yüzde 200 kazanmak da ne demek. O kadar kazanılmasın, herkes yesin” ifadelerini kullandı.
Müşküle üzümünün Osmanlı’dan günümüze ulaşan çok eski bir çeşit olduğunu söyleyen Küçüker, “Coğrafi işaretli bir ürün. Çekirdekleri ile tüketildiğinde kansere karşı faydalı olduğuna inanılıyor. İsterse kar yağsın aralık sonuna kadar dalında kalabilen bir üzüm. Bu yıl rekoltemiz çok güzel. Sürümden kazanmak istiyoruz ancak girdi maliyetleri çok yüksek. Ürünlerimiz ağırlıklı olarak iç pazarda satılıyor ancak Azerbaycan ve Rusya’ya da ihraç ediliyor” dedi.
“Bölge için önemli bir değer”
İznik Ziraat Odası Başkanı Vedat Çakır, Müşküle üzümünün bölge açısından değer taşıdığını belirterek, “Bölgemize coğrafi işaretini aldığımız bir üzüm çeşidi. Müşküle üzümü çok eski yıllara dayanıyor ve Bizans döneminden kaldığı bilinen bir çeşit. Raf ömrü oldukça uzun, dalında aylarca bekleyebiliyor” diye konuştu.
Üretimin çoğunlukla İznik’te yapıldığını aktaran Çakır, “Pamukova ve Geyve’de de yetiştirilen bir üzüm çeşididir. Hep söylediğimiz şey üreticinin ürettiği ürünün tüketicinin önüne 100 liradan çıkmamasıydı. Adalet ve İçişleri Bakanlıklarımızın başlattığı çalışmaların başarılı olmasını umuyoruz. Bizim istediğimiz tarlada 15 liraya satılan ürünün tüketiciye 25-30 liraya ulaşmasıdır. Böylece vatandaş bir kilo yerine iki kilo tüketebilir” ifadelerini kullandı.
İznik ve çevresinde yaklaşık 10 bin dekarda yetiştirilen Müşküle üzümünden yılda ortalama 30 bin ton ürün elde ediliyor. Bizans’tan Osmanlı’ya, oradan da bugüne taşınan üzüm, bu yılki bereketli hasadıyla İznikli üreticilerin yüzünü güldürürken tüketicilerin sofralarına ulaşmayı bekliyor.