Türkiye’de bulunan 27 doğal kuşburnu türünün 17’sine ev sahipliği yapan Gümüşhane’de, eylül ve ekim aylarında olgunlaşan kuşburnular için toplama dönemi başladı.
Gümüşhane kuşburnunun önemli merkezlerinden
Kentle özdeşleşen kuşburnu, doğada kendiliğinden yetişiyor ve halk arasında “dikenli gül” adıyla anılıyor. Özellikle yüksek C vitamini içeriğiyle öne çıkan meyve, Gümüşhane’nin iklimi ve doğal koşulları sayesinde bölgede yaygın olarak yetişiyor. Bu özellikleriyle kent, Türkiye’nin başlıca kuşburnu merkezleri arasında gösteriliyor.
Meyveler tek tek toplanıp işleniyor
Tekke Beldesi’nde kuşburnu hazırlayan vatandaşlar, dikenli dalların arasındaki meyveleri tek tek topluyor. Saplarından ayrılan kuşburnular yıkandıktan sonra kazanlarda kaynatılıyor ve mikserle eziliyor. Çekirdekleri ile kılçıklarından arındırılmaları için önce kevgirden, ardından ince elekten geçirilen meyveler, pürüzsüz bir kıvama ulaştırılıyor.
“Dikenli olduğu için toplaması çok zor”
Seval Toprak, kuşburnunun dikenli yapısı nedeniyle toplama sürecinin güç olduğunu belirtti. Toprak, “Kuşburnu eylül ve ekim ayları arasında yetişen bir meyve. Dikenli olduğu için toplaması da oldukça zor ancak sevdiğimiz ve C vitamini içerdiği için topluyoruz. Marmelat ve çay olarak tüketiyoruz. Topladığımız kuşburnular önce yıkanıp temizleniyor. Daha sonra kazanda kaynatılıyor ve mikser yardımıyla çekiliyor. Kevgir ve elekten geçirildikten sonra leğenlere alınarak pişiriliyor ve marmelat haline getiriliyor” dedi.
Hazırlık süreci akşama kadar sürüyor
Melike Toprak da kuşburnunun başta C vitamini olmak üzere vitamin açısından zengin olduğunu söyledi. Toprak, “Yüksek vitamin içeren, özellikle C vitamini açısından zengin olan kuşburnunun hem marmelatını hem de içeceğini yapıyoruz. Bazı bölgelerde ise çorbası da yapılıyor. Kuşburnu dikenli bir bitki olduğu için toplaması oldukça yorucu ve meşakkatli. Topladıktan sonra meyveleri tek tek saplarından ayırıyor, ardından yıkıyoruz. Daha sonra kazana alarak pişiriyoruz. Pişen kuşburnular önce kevgirden, ardından elekten geçiriliyor. İçerisinde herhangi bir parça kalmaması ve tamamen sıvı hale gelmesi için ince eleme işleminden geçiriyoruz. Bu hazırlık süreci günün yarısını alıyor. Sabah saatlerinde başladığımız işlem, akşam saatlerine kadar devam ediyor. Eleme işleminin ardından kuşburnuyu tekrar odun ateşinde pişirerek marmelat haline getiriyoruz” diye konuştu.
Yöresel ürünler arasında yer alıyor
Gümüşhane’de kuşburnu, evlerde yapılan kış hazırlıklarının yanı sıra kentin kültürü ve ekonomisi açısından da önem taşıyor. Meyveden marmelat, reçel, çay ve meyve suyu hazırlanıyor. Geleneksel yöntemlerle yapılan kuşburnu marmelatı ise Gümüşhane’nin yöresel ürünleri arasında bulunuyor.
