Medicabil Sağlık Grubu Nilüfer Hastanesi Klinik Psikoloğu Görkem Polat, 10 Ekim Dünya Ruh Sağlığı Günü kapsamında ruhsal iyilik halinin nasıl anlaşılabileceğini ve hangi değişimlerin uzman desteği gerektirebileceğini anlattı.
Ruhsal iyilik hangi göstergelerle anlaşılır?
Ruh sağlığının yalnızca psikolojik bir rahatsızlığın bulunmaması şeklinde değerlendirilemeyeceğini belirten Polat, ilişkiler, kişinin kendisine bakışı, yaşamdan aldığı anlam ve günlük işlevselliğin de bu tablonun parçaları olduğunu söyledi.
Sağlıklı ve anlamlı ilişkiler kurabilmek, kendini yeterli ve değerli hissedebilmek ve yaşamda anlamlı bulunan uğraşlara yer verebilmek, ruhsal iyilik halinin önemli göstergeleri arasında yer alıyor. Polat, kişinin kendisi gibi davranabilmesi, duygusal güvenlik hissi yaşaması ve dikkatini sürdürebilmesinin de genel ruh sağlığıyla birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.
Zorlayıcı yaşam dönemlerinde kaygı, üzüntü ve umutsuzluk yaşanabileceğini aktaran Polat, kritik noktanın bu duyguların kalıcı hale gelmesi ve günlük hayatı etkilemeye başlaması olduğunu belirtti.
Problemler karşısında yalnızca karamsar düşüncelere yoğunlaşmak yerine çözüm odaklı ve esnek düşünebilmenin ruhsal dayanıklılığı güçlendirdiğini söyleyen Polat, farklı duygu ve düşüncelere açık olmanın psikolojik esnekliğin bir unsuru olduğunu kaydetti.
Uyku ve iştah değişiklikleri izlenmeli
Uyku düzeninde ortaya çıkan belirgin farklılıkların göz ardı edilmemesi gerektiğini belirten Polat; uykuya dalma güçlüğü, gece boyunca sık uyanma, sabahları dinlenmemiş uyanma ya da sürekli uyuma ihtiyacının kişinin hayatındaki diğer değişimlerle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
İştahta belirgin artış veya azalma görülmesinin ruhsal durumla bağlantılı olabileceğini ifade eden Polat, bu belirtilerin tek başına tanı anlamına gelmediğini vurguladı.
Cinsel aktif bireylerde cinsel istekte meydana gelen belirgin ve ani değişikliklerin de kişinin genel durumu çerçevesinde ele alınması gerektiğini söyleyen Polat, bu farklılıkların tek başına psikolojik bir soruna işaret etmeyebileceğinin altını çizdi. Belirtilerin yaşam koşulları, fiziksel sağlık ve eşlik eden diğer değişimlerle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Hangi durumda uzman desteği alınmalı?
Ruhsal açıdan zorlayıcı süreçlerin her yaşta görülebileceğini belirten Polat, yaşanan güçlüğün ne kadar sürdüğü ve günlük yaşamı hangi ölçüde etkilediğinin belirleyici olduğunu söyledi.
Uyku, iştah, duygu durumu, dikkat ve konsantrasyonda yaşanan bozulmalar haftanın ve günün büyük bölümünü etkileyecek düzeye geldiğinde bir ruh sağlığı uzmanına başvurmanın yararlı olabileceğini belirtti.
Her duygusal veya davranışsal değişimin doğrudan psikolojik nedenlerle açıklanmaması gerektiğini vurgulayan Polat, bazı belirtilerin fiziksel ya da organik kaynaklı olabileceğini söyledi. Bu nedenle ihtiyaç halinde farklı uzmanlık alanlarının ortak değerlendirme yapmasının daha sağlıklı sonuçlar sağlayacağını ifade etti.
Koruyucu ruh sağlığı hizmetleri yaygınlaştırılmalı
Toplumun ruh sağlığını korumak için yalnızca sorunlar ortaya çıktıktan sonra müdahale edilmesinin yeterli olmadığını belirten Polat, koruyucu ve önleyici çalışmaların güçlendirilmesi gerektiğini kaydetti.
Okullarda, hastanelerde, iş yerlerinde ve kamu kurumlarında ulaşılabilir ruh sağlığı hizmetlerinin artırılmasının erken farkındalık açısından önemli olduğunu ifade etti.
