Kronik akciğer hastalarında merdiven çıkmak, kısa yürüyüş yapmak ve giyinmek gibi günlük işler nefes darlığı nedeniyle zorlaşabiliyor. Medicana Bursa Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzmanı Doç. Dr. Burcu Metin Ökmen, kişiye özel pulmoner rehabilitasyon programlarının bu kısır döngüyü kırarak yaşam kalitesini artırabildiğini belirtti.
Hareketsizlik şikâyetleri ağırlaştırıyor
Doç. Dr. Burcu Metin Ökmen, nefes darlığının kronik akciğer hastalarını hareketten uzaklaştırdığını, hareketsizliğin ise zaman içinde kasların zayıflamasına ve fiziksel kapasitenin azalmasına yol açtığını ifade etti.
Kas gücündeki düşüşün vücudun oksijeni kullanma verimliliğini de bozduğunu söyleyen Ökmen, bu nedenle hastaların daha düşük eforlarda dahi nefes darlığı yaşayabildiğini aktardı. Pulmoner rehabilitasyonun bu döngüyü tersine çevirmeyi hedeflediğini vurgulayan Ökmen, kontrollü egzersizlerle güçlenen kasların oksijeni daha etkili kullandığını ve günlük aktivitelerin daha az zorlanarak yapılabildiğini kaydetti.
İlaç tedavisini destekleyen kapsamlı yaklaşım
Pulmoner rehabilitasyonun ilaç tedavisinin alternatifi olmadığını belirten Ökmen, yöntemin mevcut tedaviyi tamamlayan kapsamlı bir program olduğunu dile getirdi. Programda egzersizin yanı sıra doğru nefes alma teknikleri, hastalığa ilişkin eğitim, beslenme düzenlemesi ve psikolojik destek de yer alıyor.
Ökmen, yaklaşımın KOAH, tedaviye rağmen yakınmaları süren astım, bronşektazi, interstisyel akciğer hastalıkları, akciğer fibrozisi, kistik fibrozis ve pulmoner hipertansiyon hastalarında uygulanabildiğini belirtti. Akciğer ameliyatı veya nakli öncesi ve sonrasındaki dönemde bulunan kişilerin de programdan faydalanabileceğini aktaran Ökmen, evde oksijen tedavisi alanlar ile hastanede geçirilen alevlenme sonrasında toparlanma sürecindeki hastalar için de rehabilitasyonun önem taşıdığını söyledi.
Program hastanın ihtiyacına göre hazırlanıyor
Pulmoner rehabilitasyonun farklı uzmanlık alanlarından sağlık çalışanlarının iş birliğiyle yürütüldüğünü ifade eden Ökmen, ekipte göğüs hastalıkları ile fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanlarının yanı sıra fizyoterapist, hemşire, diyetisyen ve psikologların bulunduğunu belirtti. Programın her hastanın gereksinimleri dikkate alınarak şekillendirildiğini söyledi.
Düzenli rehabilitasyonun nefes darlığı ve yorgunluğu azaltabildiğini, yürüme mesafesiyle egzersiz kapasitesini yükseltebildiğini aktaran Ökmen, bu sayede günlük işlerin daha kolay yapılabildiğini kaydetti. Programın hastalık alevlenmeleri nedeniyle hastaneye yatışları azaltabildiğini belirten Ökmen, kaygı ve depresyon belirtilerinin hafiflemesine de katkı sağlayabildiğini dile getirdi.
Nefes darlığı yüzünden sevdiği etkinliklerden uzak kalan kişilerin uzman desteği almasının önemine dikkat çeken Ökmen, daha aktif bir yaşam için pulmoner rehabilitasyonun önemli bir seçenek olduğunu vurguladı.
