Ay’ın oluşumuna dair 4,5 milyar yıllık gizeme ilişkin yeni bir senaryo ortaya atıldı. Bilgisayar simülasyonları, Ay’ın yalnızca birkaç saat içinde oluşmuş olabileceğini gösterdi.
AYIN OLUŞUMUNDA EZBER BOZAN TEORİ
Ay’ın oluşumuna ilişkin uzun süredir geçerli olan kuram için yeni bir alternatif sunuldu. Bilim insanlarının geliştirdiği bilgisayar simülasyonları, Dünya’nın uydusunun yaklaşık 4,5 milyar yıl önce gerçekleşen dev bir çarpışmanın ardından Ay’ın yalnızca beş saat içinde oluşmuş olabileceğini gösterdi.
AY YILLAR DEĞİL, SAATLER İÇİNDE OLUŞMUŞ OLABİLİR
Araştırmacılar güçlü bilgisayar simülasyonları kullanarak Dünya ile Theia arasındaki dev çarpışmayı yeniden modelledi.
Bazı senaryolarda, çarpışmadan yalnızca yaklaşık beş saat sonra büyük ölçüde bütünlüğünü koruyan bir Ay’ın ortaya çıktığı görüldü.
Araştırmaya göre sonucu belirleyen en önemli faktörlerden biri Dünya ile Theia’nın çarpışma öncesindeki sıcaklığıydı.
Araştırmanın yazarlarından Dr. Adeene Denton, Dünya ve Theia’nın yeterince sıcak olması halinde çarpışmanın Theia’yı tamamen parçalayarak büyük bir enkaz diski oluşturduğunu söyledi.
Ancak aynı çarpışma koşullarında iki gök cisminin iç yapılarının sıcaklığı değiştirildiğinde çok farklı bir sonuç ortaya çıktı.
Denton, “Aynı parametreleri kullandığımda, iki cismin içindeki sıcaklık yapılarını da eşitlediğimde yaklaşık beş saat içinde bütünlüğünü koruyan bir Ay ortaya çıktı.” dedi.
4,5 MİLYAR YILI GİZEMİ AYDINLATABİLİR
Astrophysical Journal Letters dergisinde yayımlanan bulgular, gezegen bilimindeki en büyük sorulardan birine de yeni ipuçları sağlayabilir: Ay’ı meydana getiren dev çarpışma tam olarak ne zaman gerçekleşti?
Araştırmacılara göre yeni model, Ay’ın bugünkü yapısındaki bazı sıra dışı özellikleri ve içerdiği uçucu maddelerin miktarını açıklamaya da yardımcı olabilir.
DÜNYA VE AY NEDEN BU KADAR BENZİYOR?
Ancak Ay’ın oluşumuna ilişkin önemli bir soru hala yanıt bekliyor.
Dünya ile Ay’ın kimyasal bileşimlerinin birbirine neden bu kadar benzer olduğu kesin olarak açıklanabilmiş değil.
Araştırmacılara göre olası açıklamalardan biri, Theia ile genç Dünya’nın Güneş Sistemi’nin oluşumu sırasında aynı bölgede meydana gelmiş olması.
Her iki gök cisminin de Güneş’i çevreleyen yoğun gaz ve kozmik toz diskindeki benzer maddelerden oluşmuş olması, kimyasal yapılarının birbirine yakın olmasını açıklayabilir.
Mars’ın bileşiminin Dünya ve Ay’dan farklı olması ise gezegenin başlangıçta daha uzak bir bölgede oluştuğuna işaret ediyor.
Denton bu ilişkiyi, “Dünya ve Mars, Güneş Sistemi’nin aynı mahallesinde oluştukları için kardeş gibiler. Ay ve Dünya ise çift yumurta ikizleri gibi.” sözleriyle anlattı.
Araştırmacılar, yeni çalışmanın Ay’ın kesin olarak beş saat içinde oluştuğunu kanıtlamadığını ancak dev çarpışmanın ardından böylesine hızlı bir oluşumun fiziksel olarak mümkün olduğunu ortaya koyduğunu belirtiyor.
