Avustralya Merkez Bankası, İran savaşı ve rekor seviyedeki enerji maliyetlerinin enflasyonu artırması üzerine politika faizini 25 baz puan yükselterek yüzde 4,60’a çıkardı. Bu oran, son 15 yılın en yüksek seviyesi oldu.
2024’te dördüncü faiz artışı
Banka yönetim kurulunun eylül ayındaki politika toplantısında oybirliğiyle aldığı karar, yıl içindeki dördüncü artış olarak kayda geçti. Böylece 2024 boyunca gerçekleştirilen toplam sıkılaşma bir tam yüzde puanına ulaştı.
Merkez Bankası, çekirdek enflasyonun yüzde 2 ila yüzde 3 arasındaki hedef bandın belirgin şekilde üzerinde kaldığını ve yüzde 3,6’ya yükseldiğini açıkladı. AFP’nin aktardığına göre Kurul, enflasyonun hâlâ çok yüksek olduğunu belirterek ihtiyaç halinde yeni faiz artışlarının yapılabileceği mesajını verdi.
Yatırımcılar faiz artışı beklentisiyle güçlü pozisyon alırken, piyasalar en az bir ek artışı daha fiyatlıyor.
Savaş ve enerji maliyetleri baskıyı artırdı
Merkez Bankası Başkanı Michele Bullock, karar sonrası düzenlediği basın toplantısında Ortadoğu’daki çatışmanın genişleme ihtimaline ve küresel enerji maliyetlerindeki yükselişe dikkat çekti.
Küresel petrol arzındaki aksaklıkların akaryakıt fiyatlarını artırdığını, bu yükselişin diğer mal ve hizmetlere de yansıdığını söyleyen Bullock, “Ortadoğu’daki çatışma büyük bir şok yarattı ve bu ülkedeki hepimizi daha da yoksullaştırdı” dedi.
Bullock, çatışmanın uzaması halinde işletmelerin artan maliyetleri tüketicilere aktarma olasılığının güçleneceğini ifade etti.
Ekonomi Bakanı Jim Chalmers da enflasyondaki en önemli unsurun Ortadoğu’daki çatışmaların yeniden tırmanması olduğunu savundu. Chalmers kararın ardından, “Enflasyonla mücadelemiz, dünyanın öbür ucundaki bir savaş nedeniyle körükleniyor. Avustralyalılar Ortadoğu’daki bu savaş için çok ağır bir bedel ödüyor ve bugün bu bedel biraz daha ağırlaştı” değerlendirmesinde bulundu.
Yapay zeka yatırımları da enflasyonu etkiliyor
Merkez Bankası; yüksek enerji maliyetleri ve yurt içindeki zayıf verimliliğin yanı sıra yapay zeka sektöründeki büyümenin de enflasyonist baskıları artırdığını bildirdi.
Teknolojinin önemli bölümü ithal edilse de veri merkezi yatırımlarının yerel iş gücü ve malzeme talebini artırdığını belirten Bullock, yapay zekanın ilerleyen dönemde verimliliği yükseltebileceğini ancak bunun ne zaman gerçekleşeceğinin belirsiz olduğunu söyledi.
Bankanın açıklamasında, yapay zeka kaynaklı talebin teknoloji bağlantılı ürünlerin küresel fiyatlarında hızlı artışa neden olduğu belirtildi. Ayrıca Avustralya’nın başlıca ticaret ortaklarında bu yatırımların, Ortadoğu’daki savaşın olumsuz etkilerini aşarak beklenenden daha güçlü büyümeyi desteklediği kaydedildi.
Faiz artışı hane bütçelerini zorluyor
Yılın dördüncü faiz artışı, konut kredisi ödemelerini yükselterek hanehalkının yaşam maliyeti üzerindeki baskıyı ağırlaştırdı.
Reuters’ın haberine göre Merkez Bankası, eyalet başkentlerinin çoğunda konut fiyatlarının düştüğünü ve yeni konut kredisi başvurularında belirgin gerileme yaşandığını açıkladı.
Jim Chalmers, hükümetin baskıyı azaltmak için vergi indirimleri uyguladığını ve konut piyasasını genç Avustralyalılar açısından daha adil hale getirecek reformları hayata geçirdiğini söyledi.
