İran’ın vefat eden eski dini lideri Ali Hamaney ile üç aile üyesinin cenazesi için başkent Tahran’da kortej hareketlendi. Törenin saatler sürmesi öngörülüyor; kırmızı bayraklar ve “intikam” sloganları ön plana çıktı.
İran devlet televizyonu IRIB, Telegram hesabından yaptığı açıklamada, “Şehit imam ve liderin mübarek naaşı için cenaze alayı başkentte birkaç dakika önce başladı.” ifadelerini paylaştı.
Resmi medya, törene “çok büyük bir kalabalığın” katıldığını bildirdi.
Hamaney, 28 Şubat’ta ABD-İsrail ile İran arasında başlayan savaşın ilk gününde hayatını kaybetmişti.
CENAZE ALAYI 10-12 SAAT SÜRECEK
İran merkezli Press TV’ye göre cenaze korteji, Hamaney’in naaşının iki gündür bekletildiği Tahran’daki Büyük Musalla Camii’nden hareket etti.
Organizatörler, kortejin 10 ila 12 saat sürmesini bekliyor. Cenaze güzergahının yaklaşık 10 kilometre uzunluğunda olduğu ifade edildi.
Tahran’daki törenden sonra Hamaney’in naaşı, ek dini merasimler için İran’ın kutsal kentlerinden Kum’a götürülecek.
CENAZEDEKİ KIRMIZI BAYRAKLAR NE ANLAMA GELİYOR?
Cenazede dikkat çeken sembollerden biri kırmızı bayraklar oldu.
Tahran’da toplanan kalabalıkların taşıdığı kırmızı bayraklar, Şii geleneğinde öldürülen kişinin kanı için intikam talebini simgeleyen güçlü bir işaret olarak bilinir.
Bayraklarda “Ya Latharat al-Hussein” yani “Ey Hüseyin’in intikamını alanlar” sloganının yanı sıra, Hamaney’e uyarlanmış yeni bir ifade olan “Ya Latharat al-Khamenei” yani “Ey Hamaney’in intikamını alanlar” yazıları yer aldı.
“Ya Latharat al-Hussein” ifadesi, Hz. Muhammed’in torunu İmam Hüseyin’in 680 yılında Kerbela’da öldürülmesine atıf yapıyor. Kerbela olayı, Şii kimliğinde zulme karşı direnişin en önemli simgelerinden biri olarak görülüyor.
Bu sloganın Hamaney’in adıyla yeniden kullanılması, cenaze törenindeki siyasi mesajın doğrudan “intikam” çağrısı üzerine kurulduğu şeklinde yorumlandı.
DİNİ VE SİYASİ SEMBOLLER ÖNE ÇIKTI
Hamaney için düzenlenen törenler sadece bir cenaze merasimi olmanın ötesinde, İran yönetiminin dini ve siyasi mesajlarını ön plana çıkardığı geniş kapsamlı bir törene dönüştü.
Bir hafta süreceği belirtilen törensel süreçte, devlet söylemi ve organize kalabalıklar üzerinden İran yönetimi etrafında birlik görüntüsü oluşturulması hedeflendi.
Resmi açıklamalarda Hamaney’in ölümü “şehadet” olarak nitelendirildi; onun için yas tutmanın ulusal bir görev olduğu mesajı verildi.
AYAĞA KALKMALIYIZ
Törende kullanılan resmi slogan “Ayağa kalkmalıyız” oldu. Arapça ve uluslararası kamuoyuna yönelik mesajlarda ise bu ifadenin “Allah için ayağa kalk” anlamına gelen versiyonu tercih edildi.
Her iki ifadenin de Müslümanlara ilahi bir amaç için ayağa kalkma çağrısı yapan Kur’an ayetine dayandırıldığı belirtiliyor.
HAMANEY’İN HALEFİ NEREDE?
Hamaney’in cenaze törenine üç oğlu katılırken, yerine geçen oğlu Mücteba Hamaney’in törenlerde yer almaması dikkat çekti.
İran devlet televizyonu, Ali Hamaney’in tabutunun başında oğulları Mustafa, Meysem ve Mesud Hamaney’in cenaze namazına katıldığını gösterdi. Ancak mart ayında İran’ın yeni dini lideri olarak görevi devralan Mücteba Hamaney görüntülenmedi.
Reuters’a konuşan ve Mücteba Hamaney’in yakın çevresinden olduğu belirtilen kaynaklar, yeni dini liderin saldırıda yüzünden ve bacaklarından ciddi şekilde yaralandığını öne sürdü.
Bu nedenle Mücteba Hamaney’in cenaze törenlerine katılmadığı düşünülürken, İran makamları konuya ilişkin resmi açıklama yapmadı.
Hamaney, 1989’dan ölümüne kadar İran’ın dini lideri olarak görev yapmıştı. Ölümünün ardından oğlu Mücteba Hamaney, mart ayında devletin başına geçmişti.
